Jak zmniejszyć ryzyko nawrotów infekcji i zapalenia pęcherza?

Żurawina na infekcje Intymne

Jak zmniejszyć ryzyko nawrotów infekcji i zapalenia pęcherza?

Żurawina na zapalenie pęcherza – czy naprawdę działa?

Jak zmniejszyć ryzyko nawrotów infekcji i zapalenia pęcherza? post image

Żurawina jest prawdopodobnie jednym z najbardziej znanych naturalnych składników stosowanych w profilaktyce ZUM. Jej działanie nie polega jednak na „zabijaniu bakterii”.

Żurawina zawiera proantocyjanidyny (PAC), które mogą ograniczać zdolność uropatogennych szczepów E. coli posiadających fimbrie typu P do przylegania do komórek nabłonka dróg moczowych.

W aktualizacji przeglądu Cochrane obejmującej 50 badań i 8857 uczestników produkty z żurawiny zmniejszały ryzyko objawowych ZUM potwierdzonych posiewem. W grupie kobiet z nawracającymi ZUM analiza ośmiu badań obejmujących 1555 uczestniczek wykazała redukcję ryzyka (RR 0,74; 95% CI 0,55–0,99).

Ważne jest jednak rozróżnienie: żurawina może być elementem profilaktyki nawrotów, ale nie jest leczeniem aktywnego zakażenia dróg moczowych.

Jak odbudować i wspierać mikrobiom pochwy?

Nie istnieje jeden uniwersalny sposób „odbudowy flory bakteryjnej pochwy”. Postępowanie zależy przede wszystkim od przyczyny zaburzeń.

Podstawą jest prawidłowa diagnostyka nawracających dolegliwości, unikanie niepotrzebnych irygacji i agresywnych produktów do higieny intymnej oraz uwzględnienie takich czynników jak antybiotykoterapia czy zmiany hormonalne.

Coraz większe zainteresowanie budzi również możliwość wspierania mikrobiomu za pomocą odpowiednio dobranych szczepów Lactobacillus.

Probiotyk ginekologiczny – doustny czy dopochwowy?

Obie drogi podania są przedmiotem badań i nie można przyjąć prostej zasady, że jedna jest zawsze skuteczniejsza.

W przypadku probiotyków doustnych interesująca jest koncepcja osi jelito–pochwa (gut–vagina axis). Mikroorganizmy i środowiska tych dwóch obszarów mogą pozostawać ze sobą w relacji, m.in. poprzez migrację drobnoustrojów, metabolity i mechanizmy immunologiczne.

Istnieją również badania kliniczne wskazujące, że określone doustnie przyjmowane szczepy Lactobacillus mogą wpływać na parametry mikrobioty pochwy. Efekt jest jednak szczepozależny – nie należy zakładać, że każdy doustny probiotyk będzie działał w ten sam sposób.

Dlatego przy wyborze probiotyku ginekologicznego ważniejsza od samego napisu „Lactobacillus” na etykiecie jest odpowiedź na pytanie: jakie dokładnie szczepy zawiera preparat i czy były one badane?

Vaginal Balance – celowane wsparcie mikrobiomu intymnego

Vaginal Balance marki Microbiome Labs został opracowany jako doustny probiotyk ukierunkowany na wsparcie mikrobiomu pochwy, prawidłowego pH oraz zdrowia dróg moczowych. Formuła łączy starannie dobrane szczepy Lactobacillus z żurawiną, dzięki czemu oddziałuje na kilka elementów istotnych dla zdrowia intymnego jednocześnie.

Podstawę preparatu stanowi kompleks ASTARTE™, zawierający cztery dokładnie zidentyfikowane szczepy:

  • Lactobacillus crispatus LBV 88™,
  • Lactobacillus rhamnosus LBV 96™,
  • Lactobacillus gasseri LBV 150N™,
  • Lactobacillus jensenii LBV 116™.

Szczepy te wyizolowano pierwotnie z dróg rodnych zdrowych kobiet ciężarnych. Podczas ich selekcji oceniano m.in. zdolność do wzrostu w warunkach tlenowych i beztlenowych, odporność na sole żółciowe, wykorzystywanie glikogenu, obniżanie pH, produkcję nadtlenku wodoru oraz hamowanie wzrostu niepożądanych mikroorganizmów. Są to cechy szczególnie interesujące w kontekście fizjologicznych mechanizmów, dzięki którym Lactobacillus pomagają utrzymywać stabilne środowisko pochwy.

Główne korzyści płynące z suplementacji Vaginal Balance:

  • zwiększenie komfortu intymnego (lepsze nawilżenie pochwy, ustąpienie świądu, eliminacja nieprzyjemnego zapachu),
  • zwiększenie kolonizacji pochwy korzystnymi szczepami Lactobacillus,
  • optymalizację pH pochwy,
  • zmniejszenie przerostu drożdżaków i innych niekorzystnych drobnoustrojów.

To ważne, ponieważ dobrze funkcjonujący mikrobiom pochwy nie sprowadza się wyłącznie do obecności „dobrych bakterii”. Liczy się również to, czy Lactobacillus potrafią stworzyć środowisko, w którym trudniej rozwijają się mikroorganizmy oportunistyczne: utrzymywać kwaśne pH, zajmować miejsca adhezji na nabłonku oraz wytwarzać kwas mlekowy, bakteriocyny i – w przypadku części szczepów – nadtlenku wodoru. 

Formułę Vaginal Balance uzupełnia Lactobacillus acidophilus LA-5® oraz 500 mg sproszkowanej żurawiny (Vaccinium macrocarpon) w dziennej porcji. LA-5® jest dobrze udokumentowanym szczepem probiotycznym, a żurawina dostarcza proantocyjanidyn, których właściwości antyadhezyjne są badane przede wszystkim w kontekście utrudniania przylegania uropatogennych E. coli do nabłonka dróg moczowych. Probiotyk może istotnie wspierać zdrowie dróg moczowych i zmniejszać ryzyko nawrotów zapalenia pęcherza moczowego.

Vaginal Balance łączy więc kilka komplementarnych kierunków działania:

  • Lactobacillus → wsparcie kolonizacji korzystnych bakterii, kwaśnego pH i równowagi mikrobiomu pochwy
  • ASTARTE™ → wsparcie ograniczenia dyskomfortu związanego z zaburzoną równowagą bakteryjną
  • LA-5® → dodatkowe wsparcie mikrobiomu jelitowego i osi jelito–pochwa
  • żurawina → wsparcie zdrowia dróg moczowych i mechanizmów ograniczających adhezję uropatogenów

Vaginal Balance nie jest lekiem i nie zastępuje diagnostyki ani leczenia aktywnej infekcji. Może natomiast stanowić element długofalowego wspierania mikrobiomu intymnego – szczególnie wtedy, gdy celem jest nie tylko reagowanie na kolejny epizod dyskomfortu, ale także stworzenie warunków sprzyjających dominacji Lactobacillus, fizjologicznemu pH pochwy i prawidłowemu funkcjonowaniu całego ekosystemu urogenitalnego.

Vaginal Balance

179.00 z Vat

Vaginal Balance zawiera 5 opatentowanych szczepów, kluczowych dla utrzymania zdrowego mikrobiomu pochwy.

Najczęściej zadawane pytania

Jak odbudować mikroflorę pochwy?

Przede wszystkim należy ustalić przyczynę zaburzeń. Znaczenie może mieć leczenie infekcji, unikanie irygacji i agresywnej higieny, czynniki hormonalne oraz wspieranie prawidłowej obecności Lactobacillus. Przy nawracających objawach warto wykonać diagnostykę zamiast kolejny raz leczyć się samodzielnie.

Jakie jest prawidłowe pH pochwy?

U kobiet w wieku reprodukcyjnym pH pochwy wynosi zazwyczaj około 3,8–4,5. Kwaśne środowisko jest związane m.in. z aktywnością Lactobacillus i produkcją kwasu mlekowego. Po menopauzie pH fizjologicznie może wzrastać.

Dlaczego infekcje intymne mogą pojawiać się po antybiotyku?

Antybiotyki mogą wpływać nie tylko na bakterie wywołujące zakażenie, lecz również na część fizjologicznej mikrobioty. Zaburzenie konkurencji pomiędzy mikroorganizmami może m.in. sprzyjać nadmiernemu namnażaniu Candida.

Co jest lepsze – probiotyk ginekologiczny doustny czy dopochwowy?

Obie drogi podania są badane. Nie można stwierdzić, że jedna jest zawsze lepsza. Kluczowe znaczenie ma konkretny szczep probiotyczny, jego właściwości oraz dane z badań, a nie tylko droga podania.

Dlaczego zapalenie pęcherza pojawia się po stosunku?

Podczas aktywności seksualnej bakterie z okolicy krocza mogą być mechanicznie przemieszczane w okolice ujścia cewki moczowej. Aktywność seksualna jest jednym z uznanych czynników ryzyka ZUM u kobiet.

Czy żurawina pomaga zapobiegać zapaleniu pęcherza?

Dane z przeglądu Cochrane wskazują, że produkty żurawinowe mogą zmniejszać ryzyko nawrotów ZUM u kobiet, które mają do nich skłonność. Żurawina nie służy jednak do leczenia aktywnego zakażenia dróg moczowych.

Czy wiesz dlaczego infekcje intymne i zapalenie pęcherza nawracają?

Jeśli chcesz dowiedzieć sie więcej o przyczynach prowadzących do zwiększenia występowania zapaleń pęcherza i infekcji intymnych, koniecznie przeczytaj nasz artykuł: https://novolabs.pl/artykul/nawracajace-infekcje-intymne/

Źródła:

  1. Buchta V. Vaginal microbiome. Ceska Gynekol. 2018;83(5):371–379. PMID: 30848142.
  2. Marschalek J, Farr A, Marschalek ML, et al. Influence of Orally Administered Probiotic Lactobacillus Strains on Vaginal Microbiota in Women with Breast Cancer during Chemotherapy: A Randomized Placebo-Controlled Double-Blinded Pilot Study. Breast Care (Basel). 2017;12(5):335–339. doi:10.1159/000478994.
  3. Laue C, Papazova E, Liesegang A, et al. Effect of a yoghurt drink containing Lactobacillus strains on bacterial vaginosis in women – a double-blind, randomised, controlled clinical pilot trial. Beneficial Microbes. 2018;9(1):35–50. doi:10.3920/BM2017.0018.
  4. Dalby KL, Horsley H, Spratt D, Khasriya R. The Vaginal Microbiome and Recurrent and Chronic Urinary Tract Infection. International Urogynecology Journal. 2025. doi:10.1007/s00192-025-06434-1.
  5. Williams G, Stothart CI, Hahn D, et al. Cranberries for preventing urinary tract infections. Cochrane Database Syst Rev. 2023;11:CD001321. doi:10.1002/14651858.CD001321.pub7.

Dlaczego infekcje intymne i zapalenie pęcherza nawracają?

Infekcje intymne kobiet

Dlaczego infekcje intymne i zapalenie pęcherza nawracają?

Klucz może leżeć w mikrobiomie pochwy…

Dlaczego infekcje intymne i zapalenie pęcherza nawracają? post image

Infekcja została wyleczona, objawy ustąpiły i przez jakiś czas wszystko wydaje się być w porządku. A potem problem wraca. Nawracające infekcje intymne, bakteryjna waginoza, kandydoza czy zakażenia dróg moczowych (ZUM) to problemy, z którymi wiele kobiet zmaga się wielokrotnie.

Dlaczego tak się dzieje?

Jednym z elementów tej układanki jest mikrobiom pochwy – dynamiczny ekosystem mikroorganizmów zasiedlających żeńskie drogi rodne. Coraz lepiej rozumiemy, że dla zdrowia intymnego znaczenie ma nie tylko obecność potencjalnego patogenu, ale także środowisko mikrobiologiczne, w którym próbuje się on rozwijać.

Dlatego eliminacja drobnoustroju odpowiedzialnego za infekcję i odbudowa stabilnego ekosystemu mikrobiologicznego nie zawsze oznaczają to samo.

Mikrobiom pochwy – dlaczego Lactobacillus są tak ważne?

W kontekście mikrobiomu jelit często mówi się o korzyściach wynikających z dużej różnorodności mikroorganizmów. W pochwie sytuacja wygląda inaczej. U wielu zdrowych kobiet w wieku reprodukcyjnym korzystny mikrobiom charakteryzuje się stosunkowo niewielką różnorodnością i dominacją bakterii z rodzaju Lactobacillus.

W badaniach opisano kilka charakterystycznych typów społeczności mikrobiologicznych pochwy, określanych jako Community State Types (CST). Część z nich zdominowana jest przez określone gatunki, m.in. Lactobacillus crispatus, L. gasseri, L. iners lub L. jensenii.

Szczególnie interesujący jest L. crispatus. Jego dominacja jest często związana ze stabilnym, kwaśnym środowiskiem pochwy. Z kolei obecność L. iners, mimo że również należy on do rodzaju Lactobacillus, nie zawsze oznacza równie stabilny ekosystem.

To ważna informacja również w kontekście probiotyków: nie wystarczy wiedzieć, że preparat zawiera Lactobacillus. Liczy się gatunek, konkretny szczep i jego właściwości.

Jak Lactobacillus wspierają naturalne mechanizmy ochronne pochwy?

Jednym z najważniejszych mechanizmów jest produkcja kwasu mlekowego, który pomaga utrzymywać kwaśne środowisko pochwy. U kobiet w wieku reprodukcyjnym prawidłowe pH pochwy wynosi zwykle około 3,8–4,5.

Takie środowisko sprzyja Lactobacillus, a jednocześnie ogranicza warunki do nadmiernego namnażania części niepożądanych mikroorganizmów.

W zależności od gatunku i szczepu Lactobacillus mogą również:

  • konkurować z innymi mikroorganizmami o miejsca adhezji na nabłonku,
  • wytwarzać substancje o działaniu przeciwdrobnoustrojowym, w tym bakteriocyny,
  • produkować nadtlenek wodoru (H₂O₂),
  • utrudniać przyleganie niektórych patogenów do komórek nabłonka,
  • wpływać na miejscową odpowiedź immunologiczną.

Można więc spojrzeć na prawidłową mikroflorę pochwy jak na żywą barierę biologiczną. Celem nie jest sterylność, ale utrzymanie ekosystemu, który sam pomaga kontrolować rozwój niepożądanych mikroorganizmów.

Co zaburza mikrobiom pochwy i zwiększa ryzyko problemów intymnych?

Mikrobiom pochwy nie jest stały. Zmienia się pod wpływem hormonów, leków, aktywności seksualnej czy sposobu pielęgnacji okolic intymnych. Nie każdy z tych czynników bezpośrednio wywołuje infekcję, ale może zmieniać lokalne warunki i zwiększać podatność na zaburzenia równowagi mikrobiologicznej.

Antybiotykoterapia

Antybiotyk może być konieczny do leczenia zakażenia bakteryjnego, ale jego działanie nie zawsze ogranicza się do mikroorganizmu, którego chcemy wyeliminować. Może wpływać także na fizjologiczne bakterie Lactobacillus.

Antybiotykoterapia jest również uznanym czynnikiem zwiększającym ryzyko kandydozy sromu i pochwy. Drożdżaki Candida mogą występować w drogach rodnych bez wywoływania objawów. Zmiana lokalnego środowiska i ograniczenie konkurencji ze strony bakterii może jednak ułatwić ich nadmierne namnażanie.

Seks – dlaczego problemy intymne i zapalenie pęcherza często pojawiają się po stosunku?

Aktywność seksualna może wpływać na mikrośrodowisko pochwy. Nasienie ma wyższe pH niż fizjologicznie kwaśne środowisko pochwy, dlatego po stosunku może dojść do jego przejściowej zmiany.

Seks jest także dobrze znanym czynnikiem ryzyka ZUM u kobiet. Krótka cewka moczowa oraz jej położenie ułatwiają przemieszczanie bakterii z okolicy krocza w kierunku dróg moczowych. Dlatego u części kobiet powtarza się charakterystyczny schemat: stosunek, a następnie objawy zapalenia pęcherza.

Menopauza

Okres okołomenopauzalny i menopauza są szczególnie ważne dla mikrobiomu intymnego. Spadek stężenia estrogenów wpływa na nabłonek pochwy, dostępność glikogenu i skład mikrobioty.

W dużym uproszczeniu zależność wygląda następująco:

↓ estrogenów → ↓ glikogenu → ↓ Lactobacillus → ↑ pH pochwy

Zmiany te mogą zwiększać podatność na dolegliwości urogenitalne i nawracające ZUM. Trzeba jednak pamiętać, że pieczenie, suchość czy dyskomfort po menopauzie nie zawsze oznaczają infekcję – podobne objawy może powodować zespół moczowo-płciowy menopauzy (GSM).

Nadmierna higiena i irygacje

W higienie intymnej więcej nie znaczy lepiej. Pochwa posiada własne mechanizmy oczyszczania i nie wymaga mycia od wewnątrz. Irygacje mogą zmieniać jej pH oraz skład mikrobioty i są związane z większym ryzykiem bakteryjnej waginozy.

Problemem może być również częste stosowanie perfumowanych kosmetyków, dezodorantów intymnych czy agresywnych detergentów. Dobra higiena intymna powinna oznaczać przede wszystkim delikatność, a nie sterylność.

Czy od basenu można dostać infekcji intymnej?

To jedno z częstszych pytań dotyczących infekcji intymnych. Sama kąpiel w prawidłowo utrzymanym basenie nie jest uznawana za typową bezpośrednią przyczynę infekcji pochwy.

Chlorowana woda, długotrwałe przebywanie w mokrym kostiumie, ciepło, wilgoć i tarcie mogą jednak podrażniać okolice intymne i wpływać na miejscowe warunki. Po basenie warto więc zmienić mokry kostium na suche ubranie. Nie ma natomiast potrzeby wykonywania profilaktycznych irygacji ani „dezynfekowania” pochwy.

Na równowagę mikrobiologiczną i podatność na problemy intymne mogą wpływać również miesiączka, ciąża, niektóre choroby metaboliczne – szczególnie źle kontrolowana cukrzyca – oraz wcześniejsze epizody infekcji.

Dlaczego infekcje intymne mogą nawracać po leczeniu?

Leczenie infekcji ma za zadanie usunąć lub ograniczyć jej przyczynę. Nie oznacza to jednak, że po zakończeniu terapii wcześniejszy mikrobiom natychmiast się odtworzy.

Jeżeli liczebność ochronnych Lactobacillus pozostaje zmniejszona, lokalne środowisko może być mniej stabilne. Powstaje przestrzeń, którą mogą ponownie zajmować mikroorganizmy oportunistyczne.

Dobrze pokazuje to problem bakteryjnej waginozy (BV). Standardowe leczenie może skutecznie ograniczyć bakterie związane z BV, ale choroba ma dużą skłonność do nawrotów. Współczesne badania nad mikrobiomem koncentrują się więc nie tylko na eliminacji bakterii związanych z dysbiozą, lecz także na możliwości ponownego uzyskania mikrobioty zdominowanej przez korzystne Lactobacillus.

Nie oznacza to, że probiotyk zastępuje leczenie aktywnej infekcji. Nawracające, nasilone lub nietypowe objawy wymagają diagnostyki, ponieważ kandydoza, bakteryjna waginoza, ZUM czy infekcje przenoszone drogą płciową wymagają odmiennego postępowania.

Mikrobiom pochwy a nawracające zapalenie pęcherza

Pochwa i drogi moczowe nie są odrębnymi światami. Coraz więcej uwagi poświęca się całemu ekosystemowi urogenitalnemu i zależnościom pomiędzy mikrobiomem pochwy a podatnością na zakażenia dróg moczowych.

Jednym z najczęstszych czynników wywołujących ZUM jest Escherichia coli. Jej naturalnym rezerwuarem jest przewód pokarmowy. Bakterie mogą przemieszczać się z jelita do okolicy krocza, następnie kolonizować okolice pochwy i cewki moczowej, a stamtąd przedostawać się do pęcherza.

Możemy więc mówić o pewnym ciągu:

jelito → okolica krocza → pochwa → cewka moczowa → pęcherz

Dominacja Lactobacillus w pochwie może być jednym z elementów utrudniających kolonizację przez uropatogeny. Badania wskazują m.in. na znaczenie konkurencji o miejsca adhezji, kwaśnego środowiska oraz produkowanych przez Lactobacillus substancji przeciwdrobnoustrojowych.

Szczególnie interesujący jest ponownie L. crispatus. W badaniach mikrobiom zdominowany przez ten gatunek wiązano z większą aktywnością wydzieliny dróg rodnych hamującą wzrost E. coli. Nowsze przeglądy wskazują również na związek pomiędzy zmniejszoną obecnością Lactobacillus – m.in. w okresie menopauzy – a większą obecnością uropatogenów i podatnością na ZUM.

Vaginal Balance

179.00 z Vat

Vaginal Balance contains five patented strains that are essential for maintaining a healthy vaginal microbiome.

Jak dbać o mikrobiom i unikać powracający infekcji intymnych?

Zapraszamy do przeczytania naszego artykułu poświęconego profilaktyce mikrobiomu kobiecego, w któym odpowiadamy także na naczęściej zadawane pytania: https://novolabs.pl/artykul/jak-zmniejszyc-ryzyko-infekcji-intymnych/

Źródła:

  1. Buchta V. Vaginal microbiome. Ceska Gynekol. 2018;83(5):371–379. PMID: 30848142.
  2. Marschalek J, Farr A, Marschalek ML, et al. Influence of Orally Administered Probiotic Lactobacillus Strains on Vaginal Microbiota in Women with Breast Cancer during Chemotherapy: A Randomized Placebo-Controlled Double-Blinded Pilot Study. Breast Care (Basel). 2017;12(5):335–339. doi:10.1159/000478994.
  3. Laue C, Papazova E, Liesegang A, et al. Effect of a yoghurt drink containing Lactobacillus strains on bacterial vaginosis in women – a double-blind, randomised, controlled clinical pilot trial. Beneficial Microbes. 2018;9(1):35–50. doi:10.3920/BM2017.0018.
  4. Dalby KL, Horsley H, Spratt D, Khasriya R. The Vaginal Microbiome and Recurrent and Chronic Urinary Tract Infection. International Urogynecology Journal. 2025. doi:10.1007/s00192-025-06434-1.
  5. Williams G, Stothart CI, Hahn D, et al. Cranberries for preventing urinary tract infections. Cochrane Database Syst Rev. 2023;11:CD001321. doi:10.1002/14651858.CD001321.pub7.

Dla ekspertów: MegaPre™ w praktyce klinicznej

Probiotyki, prebiotyki i postbiotyki w zbliżeniu.

Dla ekspertów: MegaPre™ w praktyce klinicznej

Zapraszamy do cyklu artykułów o mikrobiocie i prebiotykach (Część 6)

Dla ekspertów: MegaPre™ w praktyce klinicznej post image

Zapraszamy do cyklu artykułów o mikrobiocie i prebiotykach (Część 6)

Ta sekcja jest przeznaczona dla dietetyków, lekarzy, farmaceutów i specjalistów, którzy chcą rozumieć mechanizmy, a nie tylko hasła marketingowe.

Założenia formulacji – jakie funkcje mikrobioty wspiera MegaPre?

Nowoczesny prebiotyk selektywny (jak MegaPre) powinien działać na kluczowe grupy bakterii związane z:

  • produkcją maślanu (Faecalibacterium prausnitzii),
  • integralnością bariery jelitowej (np. Akkermansia muciniphila),
  • klasycznymi „dobrymi” bakteriami (Bifidobacterium spp., Lactobacillus spp.).

Cele działania MegaPre z perspektywy specjalisty:

  • zwiększenie produkcji SCFA (zwłaszcza maślanu),
  • poprawa szczelności bariery jelitowej (promocja syntezy mucyn, klaudyn i okludyn),
  • zmniejszenie „przeciekającego jelita” i chronicznego stanu zapalnego o niskim nasileniu,
  • modulacja odpowiedzi immunologicznej (wzrost Treg, regulacja Th1/Th2),
  • wsparcie metabolizmu glukozy i lipidów,
  • odtworzenie kluczowych funkcji mikrobioty po antybiotykach.

Mechanizmy działania – poziom mikrobiologiczny, immunologiczny i metaboliczny

Na poziomie mikrobioty:

  • stymulacja rozrostu producentów SCFA,
  • zwiększenie różnorodności mikrobiologicznej,
  • redukcja bakterii oportunistycznych poprzez zmianę środowiska (pH, SCFA).

Na poziomie bariery jelitowej:

  • odżywienie kolonocytów maślanem,
  • poprawa ekspresji białek tight junctions,
  • wzrost produkcji mucyn i regeneracja warstwy śluzowej.

Na poziomie układu odpornościowego:

  • stymulacja Treg (regulacja tolerancji immunologicznej),
  • modulacja odpowiedzi Th2 (istotna w alergii, AZS),
  • ogólne obniżenie przewlekłego, niskiego stanu zapalnego.

Na poziomie metabolicznym:

  • wpływ SCFA na receptory GPR41/43,
  • poprawa wrażliwości insulinowej,
  • pośredni wpływ na profil lipidowy i masę ciała (zależnie od kontekstu klinicznego).

FAQ dla specjalistów – MegaPre™ w gabinecie

Na które grupy bakterii MegaPre™ działa najbardziej i jakie są dowody?

MegaPre™ wspiera producentów maślanu (Faecalibacterium, Roseburia, Eubacterium), bakterie barierotwórcze (Akkermansia) oraz Bifidobacterium. Dane z badań nad frakcjami prebiotycznymi użytymi w MegaPre wskazują na poprawę różnorodności mikrobiologicznej oraz wzrost metabolitów przeciwzapalnych (SCFA).

Czy MegaPre można stosować u pacjentów z IBS, IBD lub po antybiotykoterapii?

Tak – z dostosowaniem protokołu:

  • IBS (zwłaszcza IBS-C): ostrożne, stopniowe zwiększanie dawki,
  • IBD: tylko w remisji, ze szczególnym naciskiem na produkcję maślanu,
  • w trakcie i po antybiotykach:  jako wsparcie odbudowy mikrobioty (z probiotykiem).

Jak oceniać efekty MegaPre™ u pacjenta?

U pacjentów oceniać efekty MegaPre™ można dwutorowo: objawowo i funkcjonalnie.

Objawowo:

  • skala Bristol Stool Chart,
  • dzienniczek objawów (wzdęcia, ból, uczucie pełności),
  • częstotliwość wypróżnień,
  • subiektywne poczucie „lekkości w brzuchu”.

Funkcjonalnie (tam, gdzie dostępne):

  • CRP, czasem kalprotektyna,
  • glikemia na czczo, HOMA-IR, lipidogram,
  • badania mikrobioty (udział producentów maślanu, Bifidobacterium itd.).

Czy MegaPre™ jest odpowiedni dla pacjentów na diecie low FODMAP?

W fazie eliminacyjnej – zwykle nie. W fazie reintrodukcji – tak, ale w dawkach stopniowo zwiększanych. Dieta low FODMAP ma charakter krótkoterminowy; długotrwałe unikanie FODMAP może pogarszać jakość mikrobioty. MegaPre może pomóc w odbudowie flory i zwiększeniu tolerancji na FODMAP, jeśli jest wprowadzany ostrożnie.

Jak MegaPre wpływa na produkcję SCFA i dlaczego to ważne klinicznie?

 MegaPre wspiera bakterie produkujące SCFA – szczególnie maślan, propionian i octan. To przekłada się na:

  • regenerację i odżywienie kolonocytów,
  • poprawę integralności bariery jelitowej,
  • redukcję niskiego stanu zapalnego,
  • wsparcie odpowiedzi immunologicznej (wzrost Treg),
  • modulację metabolizmu glukozy i lipidów.

W praktyce klinicznej oznacza to m.in. zmniejszenie wzdęć i dyskomfortu, lepszą tolerancję diety, stabilniejszy rytm wypróżnień, poprawę odporności oraz wsparcie pacjentów z IBS, IBD w remisji, insulinoopornością i zaburzeniami metabolicznymi.

Przeczytaj lub zapisz na później:

Część 1: Dlaczego mikrobiota jelitowa ma takie znaczenie?: https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-mikrobiota-jelitowa-ma-takie-znaczenie/

Część 2: Jak działają probiotyki i prebiotyki: https://novolabs.pl/artykul/jak-dzialaja-probiotyki-i-prebiotyki/

Część 3: Dlaczego połączenie prebiotyku i probiotyku (synbiotyk) daje najlepszy efekt?: https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-synbiotyk-dziala-najskuteczniej-i-dla-kogo/

Część 4: Najczęściej zadawane pytania o prebiotyki i probiotyki: https://novolabs.pl/artykul/najczesciej-zadawane-pytania-o-prebiotyki-i-probiotyki/

Część 5: MegaPre™: precyzyjnie ukierunkowany prebiotyk https://novolabs.pl/artykul/megapre-precyzyjnie-ukierunkowany-prebiotyk/

Część 6: Dla ekspertów: MegaPre™ w praktyce kliniczne https://novolabs.pl/artykul/dla-ekspertow-megapre-w-praktyce-klinicznej/

Bibliografia – wybrane badania i publikacje naukowe:

  1. Gibson G.R., Roberfroid M.B. (1995). Dietary modulation of the human colonic microbiota: introducing the concept of prebiotics. Journal of Nutrition, 125(6):1401–1412.
  2. Markowiak P., Śliżewska K. (2017). Effects of probiotics, prebiotics, and synbiotics on human health. Nutrients, 9(9):1021.
  3. Pineiro M., Asp N.G. et al. (2008). FAO Technical Meeting on Prebiotics. Journal of Clinical Gastroenterology, 42(3 Pt 2):S156–S159.
  4. Lu Z.X., Walker K.Z. et al. (2004). Arabinoxylan fibre improves metabolic control in people with Type II diabetes. European Journal of Clinical Nutrition, 58(4):621–628.
  5. Moro G. et al. (2006). A mixture of prebiotic oligosaccharides reduces the incidence of atopic dermatitis during the first six months of age. Archives of Disease in Childhood, 91(10):814–819.
  6. Azcarate-Peril M.A. et al. (2017). Impact of short-chain galactooligosaccharides on the gut microbiome of lactose-intolerant individuals. PNAS.
  7. Lindsay J.O. et al. (2006). Clinical, microbiological, and immunological effects of fructo-oligosaccharide in patients with Crohn’s disease. Gut, 55(3):348–355.
  8. Bovee-Oudenhoven I.M.J. et al. (1997). Increasing the intestinal resistance of rats to the invasive pathogen Salmonella Enteritidis: additive effects of dietary lactulose and calcium. Gut, 40(4):497–504.
  9. Goldenberg J.Z. et al. (2020). Probiotics for the prevention of Clostridioides difficile-associated diarrhea in adults and children. Cochrane Database of Systematic Reviews.
  10. Ford A.C. et al. (2018). Efficacy of probiotics in irritable bowel syndrome and chronic idiopathic constipation: systematic review and meta-analysis. American Journal of Gastroenterology.
  11. AlFaleh K., Anabrees J. (2014). Probiotics for prevention of necrotizing enterocolitis in preterm infants. Cochrane Database of Systematic Reviews.
  12. Kim YT, Mills DA. Exploring the gut microbiome: probiotics, prebiotics, synbiotics, and postbiotics as key players in human health and disease improvement. Food Sci Biotechnol. 2024 Jun 27;33(9):2065-2080. doi: 10.1007/s10068-024-01620-1. Erratum in: Food Sci Biotechnol. 2025 Jan 9;34(14):3441-3446. doi: 10.1007/s10068-024-01809-4. PMID: 39130661; PMCID: PMC11315840.
  13. Duysburgh C, Van den Abbeele P, Krishnan K, Bayne TF, Marzorati M. A synbiotic concept containing spore-forming Bacillus strains and a prebiotic fiber blend consistently enhanced metabolic activity by modulation of the gut microbiome in vitro. Int J Pharm X. 2019 Jul 6;1:100021. doi: 10.1016/j.ijpx.2019.100021. PMID: 31517286; PMCID: PMC6733369.

Najczęściej zadawane pytania o prebiotyki i probiotyki.

Probiotyki, prebiotyki i postbiotyki w zbliżeniu.

Najczęściej zadawane pytania o prebiotyki i probiotyki.

Zapraszamy do cyklu artykułów o mikrobiocie i prebiotykach (Część 4)

Najczęściej zadawane pytania o prebiotyki i probiotyki. post image

Zapraszamy do cyklu artykułów o mikrobiocie i prebiotykach (Część 4)

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Czy probiotyk i prebiotyk to to samo?

Nie – to dwa różne narzędzia, pełniące inne funkcje w jelitach. Probiotyk to żywe bakterie (lub drożdże) o udokumentowanym działaniu zdrowotnym. Prebiotyk to niestrawny składnik diety, który staje się pożywieniem dla określonych „dobrych” bakterii. W skrócie: probiotyk dostarcza mikroorganizmy, a prebiotyk je „dokarmia” i wspiera ich namnażanie.

Można to porównać do wysiewania nasion w ogrodzie: probiotyk jest jak nowe nasiona, prebiotyk – jak nawóz i dobra ziemia. Bez gleby i nawozu nawet najlepsze nasiona nie wyrosną tak dobrze, jak mogłyby.

Najważniejsze:

  • probiotyk = żywe bakterie
  • prebiotyk = pożywienie dla wybranych bakterii
  • najlepiej działają razem, ale każdy z nich ma też niezależną wartość.

Czy mogę brać same prebiotyk bez probiotyku?

Tak, w wielu sytuacjach sam prebiotyk może być bardzo skuteczny. U osób, które nie mają poważnych zaburzeń mikrobioty, ale np. jedzą mało warzyw, zmagają się z zaparciami, wzdęciami czy lekkim dyskomfortem jelitowym, dobrze dobrany prebiotyk działa jak „codzienny nawóz” dla flory bakteryjnej. Wspiera bakterie, które już tam są, zamiast dokładać nowe.

Prebiotyk bywa szczególnie pomocny, gdy celem jest:

  • regulacja wypróżnień,
  • poprawa komfortu jelitowego,
  • wsparcie bariery jelitowej i produkcji SCFA,
  • długoterminowa profilaktyka zdrowia jelit.

W sytuacjach bardziej złożonych (np. po antybiotykach, w IBS, chorobach zapalnych jelit) połączenie prebiotyku z probiotykiem – synbiotyk – będzie zwykle mocniejszym i lepiej udokumentowanym narzędziem.

Kiedy zobaczę efekty działania probiotyku lub prebiotyku?

To zależy, o jaki efekt chodzi. Przy ostrych sytuacjach – jak biegunka poantybiotykowa – odpowiednio dobrany probiotyk (np. RestorFlora PD™) może zadziałać w ciągu kilkudziesięciu godzin. Przy bardziej złożonych celach, takich jak wzmocnienie odporności, regulacja mikrobioty czy poprawa metabolizmu, mówimy już o tygodniach a nawet miesiącach regularnego stosowania.

Orientacyjne ramy czasowe:

  • ostre biegunki – poprawa często w 1–3 dni,
  • regulacja wypróżnień, zaparcia – 5–14 dni,
  • poprawa komfortu jelitowego i wzdęć – 2–4 tygodnie,
  • wsparcie odporności – zwykle 4–12 tygodni,
  • wpływ na parametry metaboliczne – najczęściej min. 8–12 tygodni.

Mikrobiota nie „przestawia się” jak przełącznik – bardziej przypomina ogród, który trzeba podlewać, nawozić i dać mu czas na wzrost.

Czy każdy błonnik to prebiotyk?

Nie. Błonnik jako taki ma mnóstwo korzyści (m.in. zwiększa objętość stolca, poprawia perystaltykę, spowalnia wchłanianie glukozy), ale tylko niektóre jego frakcje spełniają kryteria prebiotyku. Prebiotyk musi być niestrawny, fermentowany przez mikrobiotę i selektywnie sprzyjać wzrostowi konkretnych, korzystnych bakterii.

W praktyce oznacza to, że:

  • każdy prebiotyk jest błonnikiem,
  • ale nie każdy błonnik zasługuje na nazwę prebiotyku.

Szerzej o prebiotykach pisaliśmy w pierwszej części cyklu o mikrobiocie i prebiotykach:

https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-mikrobiota-jelitowa-ma-takie-znaczenie/

Do najlepiej poznanych prebiotyków należą m.in. inulina, FOS, GOS, skrobia oporna czy arabinogalaktan – to składniki obecne w bardziej zaawansowanych formułach prebiotycznych, jak MegaPre™.

Czy mikrobiota sama odbuduje się po antybiotyku?

Nie do końca. Mikrobiota ma pewną zdolność regeneracji, ale dzieje się to wolno i nie zawsze „do poziomu wyjściowego”. Po antybiotykoterapii część bakterii znika, spada różnorodność mikrobioty, łatwiej też o nadmierny rozrost gatunków oportunistycznych i patogennych. Badania sugerują, że samodzielny powrót do względnej równowagi może zająć miesiące, a czasem lata.

Włączenie prebiotyku i probiotyku:

  • przyspiesza odbudowę równowagi,
  • zmniejsza ryzyko biegunki poantybiotykowej,
  • wspiera ponowną produkcję SCFA,
  • pomaga odbudować barierę jelitową,
  • zapobiega przerostowi Candidy czy C. difficile.

Dlatego po antybiotyku warto myśleć nie tylko „jak przetrwać kurację”, ale też „jak odbudować mikrobiotę po kuracji”.

Czy można „przedawkować” probiotyki?

Tak, choć bardzo trudno. Z probiotykami jest trochę jak z suplementami witaminowymi – teoretycznie są „dobre”, ale w nadmiarze lub w nieodpowiednim momencie mogą zaszkodzić. Zbyt wysoka dawka, źle dobrany szczep lub stosowanie probiotyków, gdy jelita są mocno rozchwiane, może prowadzić do nasilenia wzdęć, zaparć,  przelewania, bólu brzucha czy uczucia „przepełnionego brzucha”.

U większości zdrowych osób nadmiar probiotyków skończy się głównie dyskomfortem. Natomiast u osób w silnej immunosupresji, po przeszczepach, w zaawansowanej chorobie nowotworowej, przy uszkodzeniach bariery jelitowej – probiotyki powinny być stosowane wyłącznie po konsultacji z lekarzem.

Rozsądne zasady:

  • dobierać szczepy do wskazania,
  • nie zwiększać bez końca dawek „na wszelki wypadek”,
  • obserwować reakcje organizmu,
  • u osób z chorobami przewlekłymi – decyzja lekarza, nie internetu.

Czy prebiotyk lub probiotyk ma sens przy antykoncepcji hormonalnej?

Zdecydowanie tak. Antykoncepcja hormonalna może pośrednio wpływać na mikrobiotę jelitową i pochwową – m.in. przez zmiany w poziomie hormonów i odpowiedzi immunologicznej. U części kobiet pojawiają się w tym czasie nawracające infekcje intymne, wzdęcia, zaparcia czy wahania nastroju.

Prebiotyki i probiotyki nie „neutralizują” działania tabletek antykoncepcyjnych, ale mogą wspierać organizm w radzeniu sobie ze skutkami ubocznymi stylu życia i zmian hormonalnych:

  • dbają o mikrobiotę jelit,
  • pośrednio wspierają oś jelito–mózg,
  • pomagają stabilizować barierę jelitową i immunologiczną,
  • niektóre szczepy stosowane nawet doustnie potrafią modulować mikrobiotę pochwy, zwiększając produkcję kwasu mlekowego i optymalizując pH (np. te zawarte w Vaginal Balance™), co przekłada się na redukcję uczucia suchości w pochwie, większą odporność na infekcje i poprawę komfortu życia kobiet.

To nie jest lek na skutki antykoncepcji, ale element dbania o równowagę organizmu, szczególnie jeśli pojawiają się objawy jelitowe, nawracające infekcje intymne czy spadek odporności.

Czy prebiotyki i probiotyki pomagają przy nadwadze?

Tak i nie. Nie istnieje uczciwy naukowo „probiotyk na odchudzanie”. Są natomiast badania pokazujące, że skład mikrobioty różni się u osób z nadwagą i otyłością względem osób z prawidłową masą ciała i że modulacja mikrobioty może wspierać metabolizm. W ostatnich latach badacze szczególnie dużo uwagi poświęcają bakterii Akkermansia muciniphila. Badania kliniczne i metagenomiczne konsekwentnie wykazują, że niski poziom A. muciniphila koreluje z:

  • otyłością i insulinoopornością,
  • cukrzycą typu 2,
  • niealkoholowym stłuszczeniem wątroby (NAFLD),
  • stanem zapalnym niskiego stopnia („endotoksemią metaboliczną”).

U osób z otyłością zawartość A. muciniphila bywa nawet 3–5× niższa niż u osób szczupłych.

Prebiotyki i probiotyki mogą:

  • poprawiać wrażliwość insulinową,
  • wpływać na sytość poprzez SCFA i hormony jelitowe,
  • zmniejszać stan zapalny niskiego stopnia, obniżać poziom endotoksemii metabolicznej,
  • wspierać regulację glikemii,
  • zwiększać populację jelitową A. mucinophila (szczególnie prebiotyki z grupy ksylooligosacharydów (XOS)

To oznacza, że mogą być ważnym elementem strategii redukcji masy ciała – ale zawsze jako uzupełnienie diety, ruchu, snu i pracy nad stresem, a nie magiczny zamiennik tych elementów.

Czy prebiotyk lub probiotyk ma sens przy celiakii?

Tak. W celiakii podstawą leczenia jest ścisła dieta bezglutenowa – tu nie ma drogi na skróty. Jednocześnie wiadomo, że u wielu osób z celiakią mikrobiota jelitowa jest zaburzona, a jelita przez długi czas były narażone na stan zapalny i uszkodzenia kosmków.

Prebiotyki i probiotyki mogą tu pełnić rolę wspierającą:

  • poprawiać komfort jelitowy,
  • wspierać regenerację nabłonka i bariery jelitowej,
  • zmniejszać stan zapalny,
  • ułatwiać regularność wypróżnień,
  • wspierać trawienie oraz wchłanianie niektórych składników odżywczych, gdy jelita zaczynają się regenerować.

Oprócz pre- i probiotyków działanie wspierające regenerację bariery jelitowej wykazują także polifenole roślinne oraz aminokwasy takie jak: glutamina, prolina, seryna, treonina i cysteina (zawarte w suplemencie MegaMucosa™).Warunek konieczny: najpierw dieta bezglutenowa, dopiero na tym fundamencie warto budować wsparcie mikrobioty.

Czy prebiotyk lub probiotyk ma sens w chorobie Leśniowskiego-Crohna?

Tak, ale. W chorobie Leśniowskiego–Crohna rola mikrobioty jest bardzo istotna, ale jesteśmy w obszarze wymagającym szczególnej ostrożności. To choroba przewlekła, zapalna, z okresami zaostrzeń i remisji. Prebiotyki i probiotyki mogą być elementem wsparcia, ale nie zastępują leczenia prowadzonego przez gastroenterologa.

W remisji dobrze dobrane prebiotyki mogą:

  • wzmacniać producentów maślanu,
  • wspierać barierę jelitową,
  • pomagać utrzymać stabilniejszą mikrobiotę,
  • zmniejszać stan zapalny.

Niektóre probiotyki mają badania sugerujące korzyści w IBD, ale ich dobór i dawka powinny być rozważone indywidualnie. W fazie zaostrzenia jelita są bardzo wrażliwe – tu zawsze pierwsze skrzypce gra lekarz prowadzący.

Czy prebiotyki są bezpieczne przy SIBO?

Tak, ale. To jedno z najtrudniejszych pytań. SIBO (przerost bakteryjny jelita cienkiego) to stan, w którym bakterii jest za dużo w miejscu, gdzie zwykle powinno ich być niewiele. Jeśli w takim momencie „dolejemy paliwa” w postaci prebiotyku, objawy mogą się nasilić: więcej gazów, bólu, wzdęć.

W zdrowym układzie pokarmowym prebiotyki przechodzą do jelita grubego i fermentują tam, gdzie powinny.

W SIBO część bakterii przenosi się do jelita cienkiego → fermentacja zaczyna się za wcześnie, co prowadzi do:

  • wzdęć,
  • odbijania,
  • „bulgotania” i bólu w nadbrzuszu.

To właśnie dlatego osoby z SIBO reagują gwałtowniej nawet na małe dawki błonnika.

To nie znaczy, że prebiotyki są „złe” – tylko że ich rodzaj, ilość i czas wprowadzania odgrywają tu bardzo istotną rolę. Zazwyczaj nie zaczyna się od klasycznych „bifidogenicznych” prebiotyków (inulina, FOS, GOS), bo są to krótkie, łatwo fermentujące oligosacharydy (o wysokim FODMAP), które mogą nasilić dolegliwości.

W przypadku osób z SIBO zaleca się raczej prebiotyki zawierające błonnik o niskiej lepkości, powolnej fermentacji, działającego głównie w jelicie grubym taki jak: 

  • częściowo zhydrolizowana guma guar (PHGG),
  • błonnik akacjowy (guma arabska), 
  • arabinogalaktany,
  • arabinoksylany.

Jeśli ktoś ma SIBO i po prebiotyku czuje się gorzej – to nie „jego wina”, tylko sygnał, że jelita potrzebują innego podejścia.

Czy wzdęcia po włączeniu prebiotyku są normalne?

Tak, w pewnym zakresie to normalny etap adaptacji. Prebiotyk jest fermentowany przez bakterie w jelicie grubym, a fermentacja = gazy + SCFA. U osób z bardzo „głodną” mikrobiotą jelito może zareagować dość intensywnie.

Najczęściej wzdęcia i przelewania:

  • pojawiają się w pierwszych dniach,
  • stopniowo słabną w miarę adaptacji,
  • ustępują po 5–7 dniach lub po delikatnym zmniejszeniu dawki.

Dobra praktyka:

  • zacząć od ½ dawki,
  • zwiększać powoli,
  • dbać o nawodnienie (kluczowe) i ruch,
  • nie przerywać suplementacji po jednym „gorszym” dniu, jeśli objawy są łagodne.

Przeczytaj lub zapisz na później:

Część 1: Dlaczego mikrobiota jelitowa ma takie znaczenie?: https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-mikrobiota-jelitowa-ma-takie-znaczenie/

Część 2: Jak działają probiotyki i prebiotyki: https://novolabs.pl/artykul/jak-dzialaja-probiotyki-i-prebiotyki/

Część 3: Dlaczego połączenie prebiotyku i probiotyku (synbiotyk) daje najlepszy efekt?: https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-synbiotyk-dziala-najskuteczniej-i-dla-kogo/

Część 4: Najczęściej zadawane pytania o prebiotyki i probiotyki: https://novolabs.pl/artykul/najczesciej-zadawane-pytania-o-prebiotyki-i-probiotyki/

Część 5: MegaPre™: precyzyjnie ukierunkowany prebiotyk https://novolabs.pl/artykul/megapre-precyzyjnie-ukierunkowany-prebiotyk/

Część 6: Dla ekspertów: MegaPre™ w praktyce kliniczne https://novolabs.pl/artykul/dla-ekspertow-megapre-w-praktyce-klinicznej/

Dlaczego synbiotyk działa najskuteczniej i dla kogo?

Probiotyki, prebiotyki i postbiotyki w zbliżeniu.

Dlaczego połączenie prebiotyku i probiotyku (synbiotyk) daje najlepszy efekt?

Zapraszamy do cyklu artykułów o mikrobiocie i prebiotykach (Część 3)

Dlaczego synbiotyk działa najskuteczniej i dla kogo? post image

Zapraszamy do cyklu artykułów o mikrobiocie i prebiotykach (Część 3)

Dlaczego połączenie prebiotyku i probiotyku (synbiotyk) daje najlepszy efekt?

Synbiotyki łączą zalety obu światów: żywych, korzystnych mikroorganizmów i precyzyjnie dobranego „paliwa” dla nich. To podejście, które coraz bardziej wypiera strategię „sam probiotyk”.

W synbiotyku:

  • probiotyk dostarcza nowych bakterii,
  • prebiotyk:
    • zwiększa ich przeżywalność,
    • ułatwia im zasiedlanie jelita,
    • stymuluje ich aktywność metaboliczną.

Badania przeglądowe (Markowiak, Śliżewska, 2017) sugerują, że synbiotyki:

  • mogą być skuteczniejsze niż sam probiotyk lub sam prebiotyk,
  • działają szybciej i bardziej stabilnie,
  • dają lepsze efekty w zaburzeniach jelitowych i profilaktyce biegunek.

Korzyści z zastosowania synbiotyku:

  • szybsza i stabilniejsza odbudowa mikrobioty po antybiotykach,
  • większa produkcja SCFA,
  • lepszy wpływ na konsystencję i regularność stolca,
  • potencjalnie mniejsze ryzyko nawrotu dolegliwości jelitowych,
  • większa przewidywalność efektu niż przy probiotyku solo.

 👉 Jeśli celem jest aktywny wpływ na mikrobiotę (np. po antybiotykoterapii, przy IBS, chorobach zapalnych jelit), synbiotyk zazwyczaj ma większy sens niż probiotyk „solo”.

Dla kogo są prebiotyki i probiotyki?

Prebiotyki i probiotyki można traktować jako element zdrowego stylu życia, ale są grupy, w których ich zastosowanie jest szczególnie wartościowe. Dysbioza – zaburzenie mikrobioty – jest dziś bardzo częstą konsekwencją stylu życia (dieta, stres, brak snu, leki).

Wskazania, w których warto rozważyć pre-, probiotyki lub synbiotyki:

  • po antybiotykoterapii (profilaktyka i leczenie biegunek, odbudowa mikrobioty),
  • przy zaparciach, wzdęciach, IBS, nieregularnych wypróżnieniach,
  • przy diecie ubogiej w błonnik i warzywa,
  • u osób żyjących w przewlekłym stresie, z zaburzeniami snu,
  • przy skłonności do infekcji (osłabiona odporność),
  • u dzieci z biegunkami infekcyjnymi i poantybiotykowymi (wybrane szczepy),
  • u osób starszych – przy zaparciach i zaburzeniach perystaltyki,
  • w chorobach autoimmunologicznych,
  • w niektórych chorobach zapalnych i metabolicznych (zawsze jako wsparcie, nie zamiennik leczenia).

Osoby po antybiotykoterapii

Antybiotyki nie rozróżniają „dobrych” i „złych” bakterii. U wielu osób po kuracji pojawiają się biegunki, wzdęcia, dyskomfort. Probiotyki pomagają odbudować mikrobiotę, a prebiotyki – nakarmić te szczepy, które chcemy wspierać. Kombinacja synbiotyczna ma tu szczególne uzasadnienie.

Osoby z dysbiozą i jej następstwami

Zaparcia, wzdęcia, IBS i IBD nieregularny rytm wypróżnień – to typowe sytuacje, w których modyfikacja mikrobioty przynosi poprawę jakości życia. Prebiotyki regulują perystaltykę i masę stolca, probiotyki mogą łagodzić objawy bólowe i dyskomfort.

W przypadku IBS i innych zaburzeń lub chorób, decydując się na prebiotyk, warto zasięgnąć opinii specjalisty, ponieważ nie wszystko rodzaje błonnika będą w tym przypadku korzystne.

Osoby z obniżoną odpornością (dobór ostrożny)

Mikrobiota jest silnie powiązana z odpornością. U osób, które często chorują lub są pod dużym stresem, wsparcie jelit może przełożyć się na mniejszą podatność na infekcje. U osób w ciężkiej immunosupresji dobór probiotyków powinien jednak zawsze przejść przez lekarza.

Dzieci i seniorzy

  • u dzieci określone probiotyki mają dobrze udokumentowane działanie w profilaktyce biegunek infekcyjnych i poantybiotykowych,
  • u seniorów prebiotyki wspierają perystaltykę i wchłanianie minerałów, a probiotyki stabilizują mikrobiotę i odporność.

Ograniczenia i bezpieczeństwo

Choć pre- i probiotyki są generalnie dobrze tolerowane, nie są „neutralne jak woda”. Wymagają świadomego wprowadzenia i indywidualizacji.

Najczęstsze, zwykle łagodne działania niepożądane:

  • wzdęcia,
  • gazy,
  • przelewania w brzuchu,
  • lekkie zmiany rytmu wypróżnień na początku suplementacji.

Kiedy szczególnie uważać:

  • aktywne, ciężkie choroby zapalne jelit,
  • stany pooperacyjne w obrębie przewodu pokarmowego,
  • immunosupresja (np. po przeszczepach, w trakcie intensywnego leczenia onkologicznego),
  • SIBO – w tej grupie niektóre prebiotyki i probiotyki mogą nasilać objawy (wymagają ostrożnego, protokołowego podejścia i konkretnych rodzajów prebiotyków).

Przeczytaj lub zapisz na później:

Część 1: Dlaczego mikrobiota jelitowa ma takie znaczenie?: https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-mikrobiota-jelitowa-ma-takie-znaczenie/

Część 2: Jak działają probiotyki i prebiotyki: https://novolabs.pl/artykul/jak-dzialaja-probiotyki-i-prebiotyki/

Część 3: Dlaczego połączenie prebiotyku i probiotyku (synbiotyk) daje najlepszy efekt?: https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-synbiotyk-dziala-najskuteczniej-i-dla-kogo/

Część 4: Najczęściej zadawane pytania o prebiotyki i probiotyki: https://novolabs.pl/artykul/najczesciej-zadawane-pytania-o-prebiotyki-i-probiotyki/

Część 5: MegaPre™: precyzyjnie ukierunkowany prebiotyk https://novolabs.pl/artykul/megapre-precyzyjnie-ukierunkowany-prebiotyk/

Część 6: Dla ekspertów: MegaPre™ w praktyce kliniczne https://novolabs.pl/artykul/dla-ekspertow-megapre-w-praktyce-klinicznej/

Jak działają probiotyki i prebiotyki?

Probiotyki, prebiotyki i postbiotyki w zbliżeniu.

Jak działają probiotyki i prebiotyki?

Zapraszamy do cyklu artykułów o mikrobiocie i prebiotykach (Część 2)

Jak działają probiotyki i prebiotyki? post image

Zapraszamy do cyklu artykułów o mikrobiocie i prebiotykach (Część 2)

Jak działają probiotyki?

Probiotyki pełnią wiele równoległych funkcji – część z nich pacjent odczuwa szybko (np.  ustąpienie biegunki), inne działają subtelniej, regulując odporność i metabolizm. Współczesne badania pokazują, że probiotyki:

  • wpływają na skład mikrobioty,
  • komunikują się z komórkami odpornościowymi i nabłonkiem jelitowym,
  • modyfikują odpowiedź zapalną i barierę jelitową.

Główne mechanizmy działania probiotyków:

  • Konkurencja z patogenami
    • zajmują miejsca adhezji na nabłonku jelita,
    • zużywają dostępne składniki odżywcze,
    • produkują substancje o działaniu antybakteryjnym.
  • Wzmocnienie bariery jelitowej
    • zwiększenie produkcji śluzu,
    • wpływ na białka tight junctions (claudiny, occludin),
    • zmniejszenie przepuszczalności bariery jelitowej.
  • Modulacja układu odpornościowego
    • aktywacja i regulacja komórek dendrytycznych,
    • wpływ na równowagę Th1/Th2/Treg,
    • ograniczenie przewlekłego stanu zapalnego.

Przykłady szczepów mikroorganizmów probiotycznych wykorzystywanych przemysłowo o udowodnionej skuteczności w badaniach klinicznych (źródło: Kordowska-Wiater, Małgorzata. “Probiotyki – aspekty funkcjonalne i technologiczne.” Postępy Mikrobiologii 52, no. 2 (2013): 161–170.)

Gatunek / SzczepZastosowanie kliniczne / potwierdzone działanie
Lactobacillus acidophilusWrzodziejące zapalenie jelita; leczenie zaburzeń motorycznych jelit.
L. acidophilus + L. bulgaricusZmniejszenie ryzyka biegunki poantybiotykowej.
L. acidophilus + B. longumZmniejszenie ryzyka biegunki poantybiotykowej.
L. acidophilus + B. bifidum + L. bulgaricus + Str. thermophilusZmniejszenie ryzyka biegunki podróżnych (wstępne wyniki).
L. casei rhamnosus Lcr35Leczenie zaparcia czynnościowego.
L. casei DN-114 001Zwiększenie odsetka eradykacji H. pylori, zmniejszenie działań niepożądanych leczenia.
L. casei DN-114 001 + Str. thermophilus + L. bulgaricusZapobieganie biegunce poantybiotykowej i zakażeniom C. difficile (u osób > 50 r.ż.).
L. rhamnosus GGWrzodziejące zapalenie jelita grubego; zmniejszenie objawów AZS; profilaktyka biegunki poantybiotykowej; konkurencja z patogenami; zwiększona sekrecja mucyn; umiarkowana skuteczność w biegunce poz- i szpitalnej u dzieci; redukcja nawrotów C. difficile; mniej działań niepożądanych w leczeniu H. pylori.
L. rhamnosus Pen + L. rhamnosus E/N + L. rhamnosus OxyZapobieganie biegunce poantybiotykowej.
L. rhamnosus 19070-2 + L. reuteri DSM 12246Leczenie ostrej biegunki infekcyjnej.
L. reuteriBiegunki rotawirusowe; skrócenie czasu trwania biegunki u dzieci.
L. bulgaricusWytwarzanie bakteriocyn; rozkład laktozy w jogurcie – korzyść dla nietolerancji laktozy.
L. plantarum 299vAdhezja do nabłonka, zwiększenie sekrecji mucyn; zmniejszenie nawrotów C. difficile.
L. plantarum DSM 9843Leczenie zaburzeń motorycznych jelit.
L. lactis DN-173 010Leczenie zaparcia czynnościowego.
Bifidobacterium animalisSkracanie pasażu jelitowego (u osób starszych).
B. lactis Bb-12 (+ Streptococcus thermophilus)Zmniejszenie objawów AZS; profilaktyka biegunki poantybiotykowej i rotawirusowej u dzieci.
Escherichia coli Nissle 1917Wrzodziejące zapalenie jelita grubego; remisja choroby Leśniewskiego-Crohna; leczenie zaburzeń defekacji.
Saccharomyces boulardiiBiegunka ostra i poantybiotykowa; neutralizacja toksyn C. difficile; remisja choroby Leśniewskiego-Crohna; zmniejszenie działań niepożądanych leczenia H. pylori; biegunka podróżnych.

Jak działają prebiotyki?

Zrozumienie działania prebiotyków wymaga spojrzenia na jelita jak na żywy ekosystem. Aby bakterie mogły rosnąć, potrzebują odpowiednich składników odżywczych. Prebiotyki pełnią rolę wybiórczego nawozu – wspierają tylko te szczepy, które chcemy rozwijać, i pomagają im szybko się namnażać.

W przeciwieństwie do probiotyków, które dokładamy jak cegiełki, prebiotyki wzmacniają fundamenty całej konstrukcji mikrobiologicznej.

Najważniejsze efekty działania prebiotyków:

  • selektywna stymulacja „dobrych” bakterii (np. Bifidobacterium, Lactobacillus),
  • zwiększenie produkcji SCFA (w tym maślanu),
  • wzmocnienie bariery jelitowej (szczelniejsze połączenia między komórkami),
  • regulacja perystaltyki jelit (m.in. zmniejszenie zaparć),
  • modulacja układu odpornościowego (mniejsza skłonność do przewlekłego stanu zapalnego),
  • wpływ metaboliczny (glikemia, profil lipidowy, insulinooporność).

Co pokazują badania:

  • FOS, GOS i inulina zwiększają liczebność Bifidobacterium i Lactobacillus (Gibson GR, Roberfroid MB. Dietary modulation of the human colonic microbiota: introducing the concept of prebiotics. J Nutr. 1995 Jun;125(6):1401-12. doi: 10.1093/jn/125.6.1401. PMID: 7782892, Markowiak P, Śliżewska K. Effects of Probiotics, Prebiotics, and Synbiotics on Human Health. Nutrients. 2017 Sep 15;9(9):1021. doi: 10.3390/nu9091021. PMID: 28914794; PMCID: PMC5622781.).
  • w chorobie Leśniowskiego–Crohna i innych IBD wybrane prebiotyki łagodzą stan zapalny i poprawiają komfort jelitowy (Lindsay JO, Whelan K, Stagg AJ, Gobin P, Al-Hassi HO, Rayment N, Kamm MA, Knight SC, Forbes A. Clinical, microbiological, and immunological effects of fructo-oligosaccharide in patients with Crohn’s disease. Gut. 2006 Mar;55(3):348-55. doi: 10.1136/gut.2005.074971. Epub 2005 Sep 14. PMID: 16162680; PMCID: PMC1856087.),
  • inulina pomaga zwiększyć wchłanianie wapnia (Bovee-Oudenhoven IM, Termont DS, Heidt PJ, Van der Meer R. Increasing the intestinal resistance of rats to the invasive pathogen Salmonella enteritidis: additive effects of dietary lactulose and calcium. Gut. 1997 Apr;40(4):497-504. doi: 10.1136/gut.40.4.497. PMID: 9176078; PMCID: PMC1027125.),
  • polisacharydy prebiotyczne (np. arabinoksylany) poprawiają kontrolę glikemii u osób z cukrzycą typu 2 (Lu ZX, Walker KZ, Muir JG, O’Dea K. Arabinoxylan fibre improves metabolic control in people with Type II diabetes. Eur J Clin Nutr. 2004 Apr;58(4):621-8. doi: 10.1038/sj.ejcn.1601857. PMID: 15042130.).

Przeczytaj lub zapisz na później:

Część 1: Dlaczego mikrobiota jelitowa ma takie znaczenie?: https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-mikrobiota-jelitowa-ma-takie-znaczenie/

Część 2: Jak działają probiotyki i prebiotyki: https://novolabs.pl/artykul/jak-dzialaja-probiotyki-i-prebiotyki/

Część 3: Dlaczego połączenie prebiotyku i probiotyku (synbiotyk) daje najlepszy efekt?: https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-synbiotyk-dziala-najskuteczniej-i-dla-kogo/

Część 4: Najczęściej zadawane pytania o prebiotyki i probiotyki: https://novolabs.pl/artykul/najczesciej-zadawane-pytania-o-prebiotyki-i-probiotyki/

Część 5: MegaPre™: precyzyjnie ukierunkowany prebiotyk https://novolabs.pl/artykul/megapre-precyzyjnie-ukierunkowany-prebiotyk/

Część 6: Dla ekspertów: MegaPre™ w praktyce kliniczne https://novolabs.pl/artykul/dla-ekspertow-megapre-w-praktyce-klinicznej/

Dlaczego mikrobiota jelitowa ma takie znaczenie?

Probiotyki, prebiotyki i postbiotyki w zbliżeniu.

Dlaczego mikrobiota jelitowa ma takie znaczenie?

Zapraszamy do cyklu artykułów o mikrobiocie i prebiotykach (Część 1)

Dlaczego mikrobiota jelitowa ma takie znaczenie? post image

Zapraszamy do cyklu artykułów o mikrobiocie i prebiotykach (Część 1)

Dlaczego mikrobiota jelitowa ma aż takie znaczenie?

Nasza mikrobiota jelitowa to jeden z najbardziej złożonych ekosystemów w organizmie. Tworzą ją biliony mikroorganizmów, które pełnią funkcje niezbędne do utrzymania zdrowia metabolicznego, odpornościowego i neurologicznego. Dziś wiemy, że wpływa nie tylko na trawienie, ale także na hormony, odporność, nastrój, reakcje zapalne, a nawet na to, jak reagujemy na stres.

Jeszcze kilkanaście lat temu flora jelitowa była traktowana jako „dodatek” do fizjologii. Obecnie wiemy, że jej skład i różnorodność są jednym z kluczowych czynników decydujących o naszym samopoczuciu. Mikrobiota współpracuje z organizmem na poziomie metabolicznym, hormonalnym, neurologicznym i immunologicznym. Gdy działa prawidłowo, pełni funkcję żywej tarczy ochronnej. Kiedy jest zaburzona – rośnie podatność na infekcje, zaburzenia trawienia, przewlekły stan zapalny i szereg niespecyficznych dolegliwości.

Właśnie dlatego tak dużą uwagę zwraca się na probiotyki, prebiotyki i postbiotyki – oraz na nowoczesne rozwiązania, takie jak MegaPre™, które łączą ich działanie różnych składników aktywnych w tym prebiotyków.

Podsumowując, zdrowa mikrobiota jelitowa:

  • wspiera trawienie i wchłanianie składników odżywczych,
  • pomaga w produkcji niektórych witamin i metabolitów,
  • reguluje działanie układu odpornościowego,
  • komunikuje się z mózgiem (oś jelito–mózg),
  • wpływa na metabolizm glukozy i lipidów,
  • chroni przed patogenami i przewlekłym stanem zapalnym.

Podstawy: co to są prebiotyki, probiotyki i postbiotyki?

W ostatnich latach te trzy pojęcia zrobiły ogromną karierę, ale bardzo często są mylone lub wrzucane do jednego worka. Tymczasem każdy z nich oznacza coś innego i pełni inną funkcję. Zrozumienie różnic to baza do sensownego stosowania suplementów i układania zaleceń żywieniowych.

Możemy spojrzeć na to tak:

  • probiotyki – dostarczają „dobrych” bakterii,
  • prebiotyki – karmią dobre bakterie (te już obecne i te dostarczane z zewnątrz)
  • postbiotyki – to efekt ich pracy: metabolity, które realnie wpływają na nasze zdrowie.

Prebiotyki – pożywienie dla dobrych bakterii

Prebiotyki są jednym z najbardziej niedocenianych elementów zdrowej diety. Większość osób skupia się na probiotykach, zakładając, że „dobre bakterie w kapsułce” wystarczą. Tymczasem bez odpowiedniej ilości prebiotyków probiotyki mają ograniczone możliwości działania. Prebiotyk to selektywny substrat energetyczny: odżywia bakterie już obecne w jelicie i ułatwia zasiedlanie nowych mikroorganizmów.

Prebiotyk:

  • jest błonnikiem, ale
  • nie każdy błonnik jest prebiotykiem – musi spełniać dodatkowe kryteria:
    • selektywna fermentacja, udokumentowane korzyści zdrowotne,
    • stanowi pożywienie dla określonych bakterii,
    • przechodzi niestrawiony przez górny odcinek przewodu pokarmowego.

Do najczęściej występujących w suplementach prebiotyków należą m.in.:

  • insulina
  • częściowo hydrolizowana guma guar (PHGG),
  • fruktooligosacharydy (FOS),
  • galaktooligosacharydy (GOS),
  • ksylooligosacharydy (XOS),
  • arabinogalaktany i arabionksylany,
  • pektyny,
  • błonnik z akacji.

Naturalne źródła prebiotyków w diecie:

  • cebula, czosnek, por, szalotka, szczypior,
  • cykoria, karczochy, szparagi, topinambur,
  • banany (jeszcze zielone, niedojrzałe – źródło skrobi opornej),
  • rośliny strączkowe (soczewica, ciecierzyca, fasola),
  • pełne ziarna zbóż, otręby, płatki owsiane,
  • ziemniaki, makaron, kasze po ugotowaniu i ostudzeniu (świetne źródła skrobi opornej).

Co pokazują badania?

  • FOS, GOS, inulina i inne prebiotyki zwiększają liczebność bakterii Bifidobacterium i Lactobacillus (Gibson GR, Roberfroid MB. Dietary modulation of the human colonic microbiota: introducing the concept of prebiotics. J Nutr. 1995 Jun;125(6):1401-12. doi: 10.1093/jn/125.6.1401. PMID: 7782892, Markowiak P, Śliżewska K. Effects of Probiotics, Prebiotics, and Synbiotics on Human Health. Nutrients. 2017 Sep 15;9(9):1021. doi: 10.3390/nu9091021. PMID: 28914794; PMCID: PMC5622781.).
  • U osób z chorobami zapalnymi jelit wybrane prebiotyki poprawiały parametry stanu zapalnego i komfort jelitowy (Lindsay JO, Whelan K, Stagg AJ, Gobin P, Al-Hassi HO, Rayment N, Kamm MA, Knight SC, Forbes A. Clinical, microbiological, and immunological effects of fructo-oligosaccharide in patients with Crohn’s disease. Gut. 2006 Mar;55(3):348-55. doi: 10.1136/gut.2005.074971. Epub 2005 Sep 14. PMID: 16162680; PMCID: PMC1856087.).
  • Inulina może zwiększać wchłanianie wapnia i magnezu, co ma znaczenie dla zdrowia kości (Bovee-Oudenhoven IM, Termont DS, Heidt PJ, Van der Meer R. Increasing the intestinal resistance of rats to the invasive pathogen Salmonella enteritidis: additive effects of dietary lactulose and calcium. Gut. 1997 Apr;40(4):497-504. doi: 10.1136/gut.40.4.497. PMID: 9176078; PMCID: PMC1027125.).
  • Polisacharydy prebiotyczne stosowane u osób z cukrzycą typu 2 poprawiały kontrolę glikemii (Lu ZX, Walker KZ, Muir JG, O’Dea K. Arabinoxylan fibre improves metabolic control in people with Type II diabetes. Eur J Clin Nutr. 2004 Apr;58(4):621-8. doi: 10.1038/sj.ejcn.1601857. PMID: 15042130.).

Od strony pacjenta najczęściej widać:

  • bardziej regularne wypróżnienia,
  • łatwiejsze oddawanie stolca,
  • zmniejszenie zaparć,
  • często – mniej wzdęć po okresie adaptacji,
  • poczucie „lżejszego” brzucha.

Probiotyki – żywe mikroorganizmy o konkretnym działaniu

Probiotyki są bardziej „spektakularne” w komunikacji – łatwo wyobrazić sobie dobre bakterie zamknięte w kapsułce. Za tą prostą metaforą stoi jednak precyzyjna nauka. Działanie probiotyku zależy od szczepu, dawki i warunków w jelicie.

Mechanizmy działania probiotyków:

  • Konkurencja z patogenami: Probiotyki konkurują z bakteriami chorobotwórczymi o miejsce przylegania do nabłonka jelitowego i o pożywienie. Niektóre szczepy produkują substancje przeciwbakteryjne, które dodatkowo utrudniają patogenom rozwój (np. B. Subtilis HU58).
  • Wzmocnienie bariery jelitowej: Probiotyki wpływają na produkcję śluzu oraz na białka odpowiedzialne za tzw. „tight junctions”, czyli szczelne połączenia między komórkami jelit.
  • Modulacja układu odpornościowego: Mikroorganizmy probiotyczne „trenują” układ odpornościowy – sprzyjają rozwijaniu tolerancji (ważne w alergiach) oraz modulują odpowiedź zapalną.
  • Działanie kliniczne (przykłady):
    • skracanie czasu trwania biegunek infekcyjnych,
    • zmniejszanie ryzyka biegunki poantybiotykowej,
    • redukcja ryzyka zakażenia Clostridioides difficile,
    • wsparcie w IBS, IBD, biegunkach związanych z leczeniem onkologicznym (w zależności od szczepu),
    • poprawa nastroju poprzez: regulację osi jelito-mózg, produkcję neurotransmiterów i neuromodulatorów oraz obniżenie markerów stanu zapalnego.

Najczęściej stosowane rodzaje probiotyków:

  • bakterie z rodzaju Lactobacillus (np. L. rhamnosus, L. plantarum),
  • bakterie z rodzaju Bifidobacterium (np. B. longum, B. bifidum),
  • bakterie z rodzaju Bacillus (np. B. subtilis, B. coagulans),
  • drożdże probiotyczne Saccharomyces boulardii.

Żeby coś nazwać probiotykiem, musi:

  • być dokładnie zidentyfikowanym szczepem (np. Lactobacillus rhamnosus GG, L. plantarum 299v, B. coagulans SC208),
  • mieć udokumentowane działanie w badaniach klinicznych,
  • być podawane w odpowiedniej dawce (najczęściej liczonej w CFU czyli jednostkach tworzących kolonie),
  • być żywe i stabilne do końca okresu ważności.

Kluczowe pytania zawsze brzmią, nie czy brać, ale jaki szczep? w jakiej dawce? w jakim wskazaniu?

Postbiotyki – efekty pracy mikrobioty

W ostatnich latach coraz więcej mówi się o postbiotykach, czyli bioaktywnych metabolitach wytwarzanych przez bakterie – szczególnie te korzystne. To m.in.:

  • krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe (SCFA): masłowy, propionowy, octowy,
  • niektóre peptydy i związki o działaniu immunomodulującym,
  • metabolity wpływające na szczelność bariery jelitowej i komunikację jelito–mózg,
  • witaminy i antyoksydanty,
  • enzymy.

SCFA:

  • są paliwem dla komórek jelita grubego (zwłaszcza maślan),
  • zmniejszają stan zapalny w jelicie,
    wspierają szczelność nabłonka,
  • oddziałują na metabolizm glukozy i lipidów,
  • wpływają na układ odpornościowy.

Dlatego w praktyce dążymy do tego, aby:

probiotyk + prebiotyk ⇒ więcej korzystnych postbiotyków.

W kolejnej części opiszemy dokładnie jak działają prebiotyki i probiotyki i ich poszczególne szczepy.

Przeczytaj lub zapisz na później:

Część 1: Dlaczego mikrobiota jelitowa ma takie znaczenie?: https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-mikrobiota-jelitowa-ma-takie-znaczenie/

Część 2: Jak działają probiotyki i prebiotyki: https://novolabs.pl/artykul/jak-dzialaja-probiotyki-i-prebiotyki/

Część 3: Dlaczego połączenie prebiotyku i probiotyku (synbiotyk) daje najlepszy efekt?: https://novolabs.pl/artykul/dlaczego-synbiotyk-dziala-najskuteczniej-i-dla-kogo/

Część 4: Najczęściej zadawane pytania o prebiotyki i probiotyki: https://novolabs.pl/artykul/najczesciej-zadawane-pytania-o-prebiotyki-i-probiotyki/

Część 5: MegaPre™: precyzyjnie ukierunkowany prebiotyk https://novolabs.pl/artykul/megapre-precyzyjnie-ukierunkowany-prebiotyk/

Część 6: Dla ekspertów: MegaPre™ w praktyce kliniczne https://novolabs.pl/artykul/dla-ekspertow-megapre-w-praktyce-klinicznej/

Infekcje intymne i nawroty – jak się chronić? Rola mikrobioty pochwy

Infekcje intymne i nawroty – jak się chronić? Rola mikrobioty pochwy i wsparcie probiotyczne z Vaginal Balance

Dlaczego codzienne nawyki mają większy wpływ na zdrowie intymne niż myślisz? Poznaj naturalne wsparcie mikrobioty i sposoby na infekcje bez tabu.

Infekcje intymne i nawroty – jak się chronić? Rola mikrobioty pochwy post image

Intymne zdrowie kobiet: temat ważny i wciąż zbyt rzadko poruszany

Swędzenie, pieczenie, dyskomfort, nawracające infekcje… Choć wiele kobiet zna te objawy aż za dobrze, temat zdrowia intymnego nadal bywa pomijany. Tymczasem ponad 75% kobiet doświadcza infekcji grzybiczej pochwy co najmniej raz w życiu, a połowa z nich ma nawroty. Zakażenia dróg moczowych? Dotykają 40–60% kobiet. To nie są pojedyncze przypadki — to rzeczywistość, z którą mierzy się większość z nas.

Warto zrozumieć, skąd się biorą infekcje intymne, dlaczego powracają i jak działać, by im zapobiegać — bez wstydu, bez tabu, z troską o ciało.

Dlaczego infekcje intymne nawracają?

Infekcje grzybicze, bakteryjne i zakażenia układu moczowego mogą pojawić się po:

  • antybiotykoterapii, która zaburza mikroflorę pochwy i jelit,
  • zmianach hormonalnych, np. w ciąży lub podczas menopauzy,
  • stresie, diecie ubogiej w błonnik i probiotyki,
  • niewłaściwej higienie intymnej (nadmiar kosmetyków, irygacje),
  • oraz… latem — gdy wzrasta wilgoć, ciepło i kontakt z wodą.

Wakacje a infekcje – sezon zwiększonego ryzyka

Lato sprzyja aktywności, ale również infekcjom intymnym. Dlaczego?

Długie podróże, zmiana diety, brak snu — to także czynniki ryzyka.

Noszenie mokrego kostiumu kąpielowego przez dłuższy czas stwarza idealne warunki dla rozwoju drobnoustrojów.

Kąpiele w chlorowanych basenach czy zanieczyszczonych zbiornikach wodnych zaburzają naturalne pH pochwy.

Ciasna, syntetyczna bielizna i wysoka temperatura to pożywka dla patogenów.

Czym właściwie jest mikrobiota pochwy?

To delikatny ekosystem tworzony przez dobroczynne bakterie, głównie z rodzaju Lactobacillus, które:

  • utrzymują kwaśne pH pochwy (3,8–4,5),
  • hamują rozwój grzybów (Candida albicans) i bakterii chorobotwórczych (E. coli, Gardnerella),
  • wspierają odporność miejscową i przeciwdziałają stanom zapalnym.

🧠 Co ciekawe — w pochwie, odwrotnie niż w jelitach, mniejsza różnorodność bakterii oznacza zdrowie. Najlepiej, gdy dominują 1–2 szczepy Lactobacillus. Ich niedobór to prosta droga do dysbiozy i powracających infekcji.


Jak działają probiotyki na infekcje intymne?

Choć wiele kobiet sięga po globulki dopochwowe, doustne probiotyki również mają naukowo potwierdzone działanie dzięki tzw. osi jelito–pochwa. Jak to działa?

  • Po spożyciu kapsułki, bakterie kolonizują jelita.
  • Ich metabolity i sygnały immunologiczne docierają do śluzówki pochwy.
  • Wspierają lokalną odporność i przywracają równowagę mikrobioty pochwy.
  • Efekt? Mniejsze ryzyko infekcji i nawrotów, poprawa komfortu.

Vaginal Balance – innowacyjne wsparcie kobiecej mikrobioty

Vaginal Balance od Microbiome Labs to doustny probiotyk zaprojektowany z myślą o kobietach z nawracającymi infekcjami pochwy i dróg moczowych.

Co zawiera Vaginal Balance?

🍒 Ekstrakt z żurawiny (500 mg)
Bogaty w PAC (proantocyjanidyny), które zapobiegają przyleganiu E. coli do ścian pęcherza – głównej przyczyny ZUM.

🧬 ASTARTE™ – mieszanka 4 szczepów Lactobacillus pochodzenia pochwowego:

  • L. crispatus (LBV 88™)
  • L. rhamnosus (LBV 96™)
  • L. gasseri (LBV 150N™)
  • L. jensenii (LBV 116™)

📚 LA-5®Lactobacillus acidophilus
Jeden z najlepiej przebadanych szczepów. Wspiera jelita, odporność i florę pochwy.

🍒 Ekstrakt z żurawiny (500 mg)
Bogaty w PAC (proantocyjanidyny), które zapobiegają przyleganiu E. coli do ścian pęcherza – głównej przyczyny ZUM.

Dla kogo Vaginal Balance?

Dla kobiet, które:

  • cierpią na nawracające infekcje intymne lub ZUM,
  • są po antybiotykoterapii,
  • zmagają się z dysbiozą pochwy,
  • chcą działać profilaktycznie – np. przed podróżą lub w okresie letnim.

Jak jeszcze wspierać zdrowie intymne?

Profilaktyka infekcji intymnych opiera się na codziennych, prostych nawykach, które wspierają równowagę mikrobioty pochwy.

✅ Noś przewiewną, bawełnianą bieliznę, która pozwala skórze oddychać
✅ Unikaj perfumowanych kosmetyków do higieny intymnej oraz irygacji
✅ Zmieniaj mokry kostium kąpielowy zaraz po kąpieli
Często zmieniaj podpaski w trakcie miesiączki – co 3–4 godziny
Nie stosuj wkładek higienicznych na co dzień – mogą zaburzać naturalną wentylację i sprzyjać namnażaniu bakterii
🔁 Jeśli masz upławy – lepszym rozwiązaniem jest częstsza zmiana bielizny z naturalnych materiałów
✅ Ogranicz spożycie cukrów prostych i dbaj o odporność
Stosuj doustne probiotyki regularnie, nie tylko przy problemach

🧡 Doustne probiotyki są także idealne dla nastolatek, które mogą czuć się niekomfortowo przy globulkach dopochwowych. Kapsułki są dyskretne, skuteczne i łatwe do przyjęcia – a przy tym naturalne.


Kiedy warto iść do lekarza?

Zawsze wtedy, gdy:

  • infekcje powracają mimo profilaktyki,
  • objawy są silne: pieczenie, ból, gorączka, upławy o nieprzyjemnym zapachu,
  • odczuwasz dyskomfort utrzymujący się dłużej niż kilka dni.

Warto działać szybko – infekcje intymne nie mijają „same z siebie” i nie powinny być lekceważone.


Podsumowanie

Infekcje intymne to temat, który nie powinien być tabu. To częsty, realny problem, który wymaga świadomego podejścia – zarówno w leczeniu, jak i profilaktyce.

Vaginal Balance to naturalne wsparcie w kapsułce: połączenie dobrze przebadanych szczepów Lactobacillus z ekstraktem z żurawiny działa kompleksowo na mikrobiotę pochwy i dróg moczowych. To rozwiązanie dla kobiet, które chcą odzyskać kontrolę nad swoim zdrowiem intymnym – i cieszyć się komfortem każdego dnia.

🔸 Dbaj o swoją mikroflorę. Zadbaj o siebie – naturalnie.

Jak antybiotyki wpływają na mikrobiom

Antybiotyki a mikrobiom jelitowy

Jak antybiotyki wpływają na mikrobiom jelitowy.

Jak antybiotyki wpływają na mikrobiom post image

Wpływ Antybiotykoterapii na Mikrobiom Jelitowy

Antybiotyki, choć stanowią nieocenione narzędzie w walce z infekcjami bakteryjnymi, mają istotny wpływ na nasz mikrobiom jelitowy, który jest złożonym ekosystemem zamieszkiwanym przez miliardy mikroorganizmów. Mikrobiom ten odgrywa kluczową rolę w procesach trawienia, metabolizmu energii oraz w regulacji stanów zapalnych, wpływając na wiele ścieżek endokrynnych, nerwowych i immunologicznych gospodarza.

Jak Antybiotyki Wpływają na Mikrobiom Jelitowy?

Stosowanie antybiotyków, zwłaszcza tych o szerokim spektrum działania, może prowadzić do znaczących zmian w składzie mikrobiomu jelitowego, oraz przyczynić się do niszczenia mikrobiomu.. Nawet krótkoterminowa terapia antybiotykowa może powodować:

  1. Utratę różnorodności: antybiotyki mogą zmniejszać różnorodność mikrobiomu, co jest jednym z kluczowych wskaźników jego zdrowia. Mniejsza różnorodność oznacza, że jelita są bardziej podatne na kolonizację przez patogeny.
  2. Dysbiozę: po antybiotykoterapii często dochodzi do dysbiozy, czyli zaburzenia równowagi mikrobiomu. Typowe cechy dysbiozy to utrata niektórych ważnych taksonów i zmiany w metabolizmie mikroorganizmów.
  3. Zmniejszenie oporności na patogeny: zdrowy mikrobiom jelitowy zapewnia naturalną ochronę przed patogenami poprzez konkurencję o miejsce i składniki odżywcze. Antybiotykoterapia może tę ochronę osłabić, zwiększając ryzyko infekcji, takich jak zakażenie Clostridium difficile.

Infekcja Clostridium Difficile: groźny skutek antybiotykoterapii

Jednym z najpoważniejszych skutków dysbiozy jelitowej po antybiotykoterapii jest zakażenie bakterią Clostridium difficile. C. difficile może prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych, w tym:

– uporczywych biegunek,

– bólu i skurczów brzucha,

– gorączki,

– nudności i wymioty.

W cięższych przypadkach zakażenie C. difficile może prowadzić do zapalenia jelita grubego, znanego jako rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, które może wymagać hospitalizacji. Niektóre przypadki mogą skończyć się perforacją jelita, sepsą, a nawet śmiercią.

Długoterminowe konsekwencje antybiotykoterapii

Długoterminowe skutki stosowania antybiotyków mogą być bardzo zróżnicowane i zależą od wielu czynników, takich jak rodzaj i dawka antybiotyku oraz indywidualne cechy pacjenta. Do potencjalnych długoterminowych konsekwencji należą:

  1. Rozwój oporności na antybiotyki: stosowanie antybiotyków sprzyja powstawaniu opornych szczepów bakterii, co może utrudniać leczenie przyszłych infekcji.
  2. Zmiany metaboliczne: antybiotyki mogą wpływać na metabolizm gospodarza poprzez zmiany w mikrobiomie jelitowym, prowadząc do problemów metabolicznych, takich jak otyłość czy insulinooporność.
  3. Wpływ na układ immunologiczny: mikrobiom jelitowy odgrywa kluczową rolę w regulacji układu immunologicznego. Zmiany w jego składzie mogą przyczyniać się do rozwoju chorób autoimmunologicznych i zapalnych.

Zapobieganie negatywnym skutkom antybiotykoterapii za pomocą probiotyków

Aby zapobiegać negatywnym skutkom antybiotykoterapii, coraz częściej zaleca się stosowanie probiotyków, które pomagają ochronić mikrobiotę jelitową. Przykładem skutecznego probiotyku zaprojektowanego specjalnie dla pacjentów będących w trakcie antybiotykoterapii jest RestorFlora PD. Restorflora zawiera połączenie sporów Bacillus  i probiotycznego grzyba Saccharomyces boulardii, które zapobiegają biegunce spowodowanej antybiotykami i pomagają w regeneracji mikrobiomu jelitowego, zwiększając różnorodność mikroflory oraz poprawiając jej funkcjonalność.

Probiotyk RestorFlora jest szczególnie skuteczny, ponieważ:

  1. spory Bacillus są oporne na ekstremalne warunki panujące w przewodzie pokarmowym, co zwiększa ich skuteczność,
  2. wspierają układ immunologiczny: Saccharomyces boulardii pomaga w regulacji odpowiedzi immunologicznej i zmniejsza ryzyko infekcji jelitowych,
  3. chronią przed dysbiozą: zastosowane w RestorFlora szczepy wspomagają mikrobiom, zapobiegając wymieraniu korzystnych bakterii i przerostowi patogenów.

Wnioski

Zrozumienie wpływu antybiotykoterapii na mikrobiom jelitowy jest kluczowe dla minimalizacji jej negatywnych skutków.

W miarę możliwości należy stosować antybiotyki celowane, które mają węższe spektrum działania, oraz wspierać odbudowę mikrobiomu po zakończonej terapii, na przykład poprzez probiotyki takie jak Restorflora od Microbiome Labs. Dzięki temu można skutecznie chronić zdrowie naszego mikrobiomu jelitowego i zapobiegać długoterminowym negatywnym skutkom.

RestorFlora™

RestorFlora™

(2 opinie klienta)
149.00 z Vat

RestorFloraTM to probiotyk, o szybkim działaniu, polecany w przypadkach biegunki  i antybiotykoterapii.

Category:

Spory probiotyczne – część 2

Probiotyki na turkusowym tle

Spory probiotyczne – promocja gatunków probiotycznych

Kontunacja artykułu o sporach probiotycznych oraz ich korzystny wpływ na organizm.

Spory probiotyczne – część 2 post image

Korzyści probiotyków dla zdrowia mikrobiomu jelitowego

Zdrowie Twoich jelit i równowaga mikrobiomu są w na różne sposoby powiązane z każdym aspektem Twojego zdrowia. Probiotyki oparte na zarodnikach, takie jak te zawarte w MegaSporeBiotic™ firmy Microbiome Labs, wspierają mikrobiom jelitowy na kilka różnych sposobów:

Zwiększona różnorodność mikroorganizmów jelitowych i odbudowa jelit

Dzięki swojej wytrzymałej, ochronnej otoczce, unikalne połączenie szczepów Bacillus zawartych w probiotyku MegaSporeBiotic™ jest w stanie przetrwać niebezpieczną podróż przez Twój układ pokarmowy – co pozwala im dotrzeć w nienaruszonym stanie do Twojego jelita grubego. Gdy dotrą do swojego celu, te uśpione zarodniki mogą przekształcić się w swoje aktywne formy i zacząć się replikować oraz kolonizować Twoje jelita – odbudowując Twoją florę bakteryjną, aby działała optymalnie.

Ta zwiększona różnorodność mikroorganizmów jest jednym z kluczy do stworzenia zrównoważonego i zdrowego „ekosystemu” wśród mikroorganizmów, które zamieszkują Twoje jelita. Ale to nie jedyny sposób, w jaki probiotyki tworzące zarodniki korzystnie wpływają na zdrowie jelit.

Promocja innych korzystnych gatunków probiotycznych:

Probiotyki oparte na zarodnikach są również dobrze znane z ich zdolności do zwiększania poziomu korzystnych metabolitów, w tym:

  • krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych (SCFA) – SCFA stanowią główne źródło energii dla komórek nabłonka jelitowego. Wspierają procesy naprawy i regeneracji bariery jelitowej;
  • kwasu mlekowego – wykazuje on właściwości antybakteryjne i jest substratem do produkcji SCFA;
  • sprzężonego kwasu linolowego (CLA) – kwas ten przeciwdziała rozwojowi otyłości, alergiom oraz astmie oraz poprawia ogólne funkcjonowanie układu immunologicznego;
  • bakteriocyn – naturalnych “antybiotyków” ograniczających populację patogennych bakterii w jelicie;

Wszystkie te metabolity z kolei wspierają i promują inne szczepy probiotyków obecne w Twoich jelitach. Ten fenomen „probiontów promujących probionty” tworzy spiralę wzrostu, która dalszy zwiększa różnorodność mikroorganizmów i promuje bujny ekosystem mikroorganizmów jelitowych.

Wzmocniona i szczelna bariera jelitowa

Mieszanka probiotyczna MegaSporeBiotic™ pomaga w produkcji i syntezie witamin oraz innych związków (takich jak SCFA), które odgrywają rolę w utrzymaniu integralności bariery jelitowej. Poprzez zwiększenie produkcji tych kluczowych związków, probiotyki oparte na zarodnikach pomagają w „wzmocnieniu” bariery jelitowej i zmniejszeniu przepuszczalności jelitowej – umożliwiając jelitom zatrzymywanie potencjalnie szkodliwych toksyn i patogenów, dopóki nie zostaną one odpowiednio wydalone.

Korzyści zdrowotne probiotyku opartego na zarodnikach MegaSporeBiotic™

Chociaż jest jasne, że MegaSporeBiotic™ ma niezwykle korzystny wpływ na zdrowie jelit, te korzyści zdrowotne sięgają znacznie głębiej. Badania wykazały, że dodatkowe korzyści MegaSporeBiotic™ obejmują:

1. Obniżenie poziomu triglicerydów:

Badania wykazały, że codzienne suplementowanie MegaSporeBiotic™ może znacząco obniżyć podwyższone poziomy triglicerydów – zarówno krótkoterminowo bezpośrednio po spożyciu posiłku podnoszącego poziom triglicerydów, jak i długoterminowo. Te ustalenia mogą mieć znaczące i ekscytujące implikacje, jeśli chodzi o radzenie sobie z przewlekłymi schorzeniami wpływającymi na poziomy triglicerydów.

2. Zmniejszenie objawów zespołu nieszczelnego jelita (LGS):

Zwiększenie przepuszczalności jelitowej, znane również jako zespół nieszczelnego jelita, może skutkować napływem endotoksyn (toksycznych związków zawartych w bakteriach) do krwiobiegu – wywołując uwalnianie cytokin prozapalnych i następnie wzrost ogólnego stanu zapalnego. Suplementacja probiotykami MegaSporeBiotic™ znacząco poprawia integralność bariery jelitowej, jednocześnie istotnie obniżając markery stanu zapalnego, poziomy endotoksyn i ogólny stan zapalny.

3. Ochrona przed uszkodzeniem wątroby: 

Paracetamol (APAP) – jedno z najczęściej stosowanych leków przeciwbólowych i przeciwgorączkowych na świecie – jest także główną przyczyną toksyczności wątroby i uszkodzeń wątroby. Badania wykazały, że MegaSporeBiotic™ ma znaczące właściwości hepatoprotekcyjne – zmniejszając poziomy związków uszkadzających wątrobę i chroniąc wątrobę przed uszkodzeniami wywołanymi podwyższonym lub przedłużonym stosowaniem paracetamolu.

Źródła:

  1. Treatment with a spore-based probiotic containing five strains of Bacillus induced changes in the metabolic activity and community composition of the gut microbiota in a SHIME® model of the human gastrointestinal system – ScienceDirect
  2. A synbiotic concept containing spore-forming Bacillus strains and a prebiotic fiber blend consistently enhanced metabolic activity by modulation of the gut microbiome in vitro – ScienceDirect
  3. Bacillus spp. Spores—A Promising Treatment Option for Patients with Irritable Bowel Syndrome – PMC (nih.gov)
  4. Efficacy of Spore Forming Bacilli Supplementation in Patients with Mild to Moderate Elevation of Triglycerides: A 12 week, Randomized, Double-Blind, Placebo Controlled Trial – PubMed (nih.gov)
  5. Oral spore-based probiotic supplementation was associated with reduced incidence of post-prandial dietary endotoxin, triglycerides, and disease risk biomarkers – PMC (nih.gov)
  6. Probiotic Bacillus Spores Protect Against Acetaminophen Induced Acute Liver Injury in Rats – PubMed (nih.gov)

Spory probiotyczne – część 1

Tabletki z sporami od Novolabs

Spory probiotyczne – działanie, korzyści i dowody naukowe

W tym wpisie poruszymy kilka badań, które podkreślają, jak potężne są probiotyki oparte na zarodnikach MegaSporeBiotic™ i co sprawia, że są one najlepszym dostępnym na rynku suplementem probiotycznym.

Spory probiotyczne – część 1 post image

Jeśli spacerujesz po alejce sklepu z suplementamii lub przeprowadzasz szybkie wyszukiwanie online, aby dowiedzieć się, który suplement probiotyczny kupić, istnieje duża szansa, że zostaniesz zarzucony dziesiątkami różnych produktów – wszystkie twierdzące, że mają niesamowite korzyści wzmacniające zdrowie. Ale jak przejrzeć te wszystkie produkty i ocenić, który probiotyk jest dla Ciebie odpowiedni?

Wybór najlepszego probiotyku dla Ciebie sprowadza się do jednej rzeczy – naukowego dowodu. Istnieje jednak jeden suplement probiotyczny w szczególności, za którym stoją imponujące dowody naukowe, potwierdzające jego skuteczność. Ten niezrównany MegaSporeBiotic™  firmy Microbiome Labs.

Wybór najlepszego probiotyku dla Ciebie sprowadza się do jednej rzeczy – dowodów naukowych.

W tym wpisie poruszymy kilka badań, które podkreślają, jak potężne są probiotyki oparte na zarodnikach MegaSporeBiotic™ i co sprawia, że są one najlepszym dostępnym na rynku suplementem probiotycznym. Zbadamy, co sprawia, że probiotyki oparte na zarodnikach są tak korzystne, w jaki sposób te unikalne szczepy bakterii wzmacniają zdrowie nie tylko układu pokarmowego, ale także układu odpornościowego czy neurologicznego. Także… zanurkujmy głębiej w ten temat!

Czym są probiotyki oparte na zarodnikach?

Z definicji probiotyki to klasa mikroorganizmów – głównie bakterie – które są korzystne dla zdrowia. Probiotyki oparte na zarodnikach (sporach), znane również jako probiotyki tworzące zarodniki, stanowią podzbiór probiotyków, które naturalnie występują np. w glebie. (Nie wszystkie korzystne bakterie jelitowe mają umiejętność wytwarzania sporów. Najbardziej popularne Lactobacillusy i Bifidobacterium tego nie potrafią).

Zanim pojawiły się supermarkety i zanim zaczęliśmy skupiać się na dokładnym myciu naszej żywności, nasi przodkowie żyli blisko ziemi. Jedli jedzenie z ziemi, a nie z półki w supermarkecie – co oznacza, że regularnie spożywali te probiotyki. Więc przez większość historii ludzkości te probiotyki oparte na zarodnikach ewoluowały obok nas i w nas, stając się integralną częścią naszego mikrobiomu.

Jak sugeruje nazwa, probiotyki oparte na zarodnikach są wyjątkowe ze względu na swoją zdolność do tworzenia ochronnej bariery zwanej endosporem. Te endospory otaczają bakterie, chroniąc je przed trudnymi warunkami środowiska i wzmacniając ich zdolność do przeżycia – co sprawia, że te szczepy bakterii są szczególnie dobrze przystosowane do przetrwania i rozwoju w trudnych warunkach Twojego układu pokarmowego.

Rodzaje probiotyków opartych na zarodnikach

Podczas gdy istnieje kilka gatunków probiotyków opartych na zarodnikach, najbardziej powszechne i skuteczne probiotyki oparte na glebie należą do rodzaju bakterii znanych jako Bacillus. W ich obrębie istnieje kilka konkretnych szczepów, które wykazują szczególnie silne korzyści zdrowotne. Te 4 szczepy (które znajdują się także w probiotykach MegaSporeBiotic™ to:

  • Bacillus Subtilis, HU58
  • Bacillus Clausii, SC-109
  • Bacillus Coagulans, SC-208
  • Bacillus Licheniformis, SL-307

Każdy z tych szczepów ma inny wpływ na delikatny ekosystem mikrobów, które zamieszkują Twoje jelita. 

W kolejnej części naszego artykułu o sporach przybliżymy naukowe korzyści wynikające z przyjmowania probiotyków opartych na sporach i ich przewagi względem innych ogólnodostępnych priobiotyków.

Źródła:

  1. Treatment with a spore-based probiotic containing five strains of Bacillus induced changes in the metabolic activity and community composition of the gut microbiota in a SHIME® model of the human gastrointestinal system – ScienceDirect
  2. A synbiotic concept containing spore-forming Bacillus strains and a prebiotic fiber blend consistently enhanced metabolic activity by modulation of the gut microbiome in vitro – ScienceDirect
  3. Bacillus spp. Spores—A Promising Treatment Option for Patients with Irritable Bowel Syndrome – PMC (nih.gov)
  4. Efficacy of Spore Forming Bacilli Supplementation in Patients with Mild to Moderate Elevation of Triglycerides: A 12 week, Randomized, Double-Blind, Placebo Controlled Trial – PubMed (nih.gov)
  5. Oral spore-based probiotic supplementation was associated with reduced incidence of post-prandial dietary endotoxin, triglycerides, and disease risk biomarkers – PMC (nih.gov)
  6. Probiotic Bacillus Spores Protect Against Acetaminophen Induced Acute Liver Injury in Rats – PubMed (nih.gov)

Jaka jest różnica między probiotykiem a prebiotykiem?

lekarz w białym fartuchu trzyma w dłoni tabletki

Jaka jest różnica między probiotykiem a prebiotykiem?

W dzisiejszych czasach zdrowie jelit i mikrobiomu stało się tematem powszechnie dyskutowanym. W tym kontekście, pojęcia „probiotyki” i „prebiotyki” często pojawiają się w rozmowach na temat zdrowia. Czym jednak dokładnie różnią się te dwa terminy?

Jaka jest różnica między probiotykiem a prebiotykiem? post image

Probiotyki: Przyjaciele Twojego Mikrobiomu

Czym są probiotyki?

Probiotyki to żywe mikroorganizmy, głównie bakterie, które przynoszą korzyści dla zdrowia, nie tylko dla zdrowia jelit. Te „dobre bakterie” pomagają w przywróceniu równowagi mikroflory bakteryjnej w przewodzie pokarmowym, wytwarzają wiele cennych związków takich jak witaminy, antyoksydanty, kwasy tłuszczowe, naturalne antybiotyki, a nawet substancje regulujące nasze zdrowie psychiczne i nastrój. Regulują procesy trawienne, kontrolują odpowiedź zapalną i dbają o nasz komfort i dobre samopoczucie.

Jak działają probiotyki?

Probiotyki wprowadzane do organizmu, na przykład poprzez suplementy diety wspomagają istniejące już bakterie w jelitach. Nie wszystkie probiotyki działają w ten sam sposób, więc istotne jest dobranie odpowiedniego preparatu do konkretnego problemu. Sposób ich działania zależy od danego szczepu. Jedne probiotyki sprawdzą się w przypadku problemów z hormonami, inne wesprą wchłanianie żelaza, uregulują rytm wypróżnień, zminimalizują skutki uboczne antybiotykoterapii taki jak biegunka, jeszcze inne obniżą poziom patogennych bakterii takich jak Helicobater pylori. Specjalistami, którzy najlepiej znają się na tym temacie są: gastroenterolodzy, dietetycy i specjaliści medycyny funkcjonalnej.

Przykłady rodzajów bakterii najczęściej wykorzystywanych w preparatach probiotycznych:

– Lactobacillus,

– Bifidobacterium,

– Saccharomyces boulardii (drożdże),

– Bacillus – w tym rodzaju bakterii specjalizuje się nasza marka Microbiome Labs – przeczytaj więcej na stronie probiotyku MegaSporeBiotic i dowiedz się, dlaczego są takie wyjątkowe.

Czy kiszone produkty, jogurty i kefir są probiotykami?

Fermentowana żywność sama w sobie nie jest probiotykiem, choć może zawierać bakterie probiotyczne. Dlaczego fermentowana żywność nie spełnia definicji probiotyku?

Aby produkt został uznany za probiotyk, musi zawierać żywe kultury bakterii w ilościach, które przynoszą korzyści zdrowotne. W przypadku fermentowanej żywności nie zawsze możliwe jest zapewnienie stałej, precyzyjnie określonej liczby żywych bakterii, ponieważ procesy fermentacji mogą wpływać na ich liczebność.

Definicja probiotyku obejmuje konkretne szczepy bakterii, takie jak Lactobacillus czy Bifidobacterium. Fermentowana żywność może zawierać różne bakterie w zależności od warunków fermentacji, a nie zawsze są to te, które są uznawane za probiotyczne.

Probiotyki powinny przetrwać procesy trawienia i dotrzeć do jelit w wystarczającej liczbie. Nie wszystkie bakterie obecne w fermentowanej żywności są w stanie przetrwać kwasowy środowisko żołądka i inne warunki przewodu pokarmowego. Niestety nie wszystkie dostępne na rynku suplementy to potrafią. Wiele z nich nie zadziała, ponieważ zostaną strawione, zanim dotrą do miejsca docelowego. Nasze probiotyki wykazują się 100% przeżywalnością!

Definicja probiotyku wymaga również badań klinicznych potwierdzających korzystne działanie dla zdrowia. W przypadku fermentowanej żywności nie zawsze przeprowadza się takie badania, a skutki zdrowotne mogą być bardziej związane z samym procesem fermentacji niż obecnością konkretnych probiotyków.

Mimo to, fermentowana żywność, taka jak jogurt, kefir, czy kwas kapuściany, może być korzystna dla zdrowia ze względu na inne składniki, takie jak witaminy, enzymy czy kwasy organiczne. Dlatego choć fermentowana żywność może wspierać zdrowy mikrobiom, nie zawsze spełnia ściśle definicji probiotyku.

Prebiotyki: Pokarm dla Twoich dobrych bakterii

Czym są prebiotyki?

Prebiotyki to substancje pochodzenia pokarmowego, które nie są trawione przez ludzki układ pokarmowy, ale docierają do jelita grubego i służą tam za pożywienie dla pozytywnych bakterii obecnych w jelitach.

Jak działają prebiotyki?

Prebiotyki przechodzą przez górny odcinek przewodu pokarmowego niestrawione, docierając do jelit, gdzie stanowią pożywkę dla korzystnych bakterii. Poprzez dostarczanie substancji odżywczych dla tych bakterii, prebiotyki pomagają w ich rozmnażaniu się i utrzymaniu zdrowego mikrobiomu.

Przykłady prebiotyków:

– Inulina (znajduje się w cebuli, cykorii, czosnku, szparagach),

– Oligofruktoza (naturalnie występuje w: topinamburze, cykorii, słoneczniku bulwiastym, mniszku lekarskim, czosnku, porze, cebuli, szparagach),

– Błonnik pokarmowy (pełnoziarniste wyroby żytnie, brązowy ryż, kasze, płatki owsiane, migdały oraz owoce),

– Skrobia oporna (pokarmy skrobiowe ugotowane, a następnie schłodzone (ziemniaki, makaron, ryż) oraz czerstwe pieczywo).

Różnice między probiotykiem a prebiotykiem

1. Natura:

   – Probiotyki to żywe mikroorganizmy.

   – Prebiotyki to substancje pokarmowe niestrawione przez ludzki organizm.

2. Funkcja:

   – Probiotyki wprowadzają do organizmu korzystne bakterie.

   – Prebiotyki dostarczają pożywienie dla tych bakterii, umożliwiając im poprawne funkcjonowanie i rozwój.

3. Źródła:

   – Probiotyki są dostępne w formie suplementów, a bakterie o znaczeniu probiotycznym również w fermentowanej żywności.

   – Prebiotyki znajdują się w niektórych pokarmach roślinnych.

Podsumowanie

W skrócie, probiotyki to korzystne, niezbędne dla zdrowia mikroorganizmy (głównie bakterie), podczas gdy prebiotyki to substancje pokarmowe, które służą jako pożywienie dla tych bakterii. Oba są kluczowe dla utrzymania zdrowego mikrobiomu i wspierania ogólnego zdrowia przewodu pokarmowego. Dodanie zarówno probiotyków, jak i prebiotyków do diety może przyczynić się do utrzymania równowagi mikroflory bakteryjnej w jelitach i poprawy ogólnego zdrowia organizmu.

W naszej ofercie znajdziecie niezwykle skuteczne PROBIOTYKI:

Oraz precyzyjne PREBIOTYKI:

Wszystkie nasze suplementy wykazują się niezwykłą skutecznością, czystością i wysokim profilem bezpieczeństwa. Ich działanie zostało potwierdzone wieloma badaniami klinicznymi, dlatego są tak doceniane przez klinicystów na całym świecie.

Dlaczego mikrobiom jest ważny dla organizmu

Produkty testowy 1

Odporność i choroby zakaźne – kluczowa rola mikrobiomu

Chociaż o mikrobiomie dużo ostatnio się pisze i mówi, nie każdy wie dokładnie co oznacza mikrobiom i jakie jest jego znaczenie dla odpowiedzi immunologicznej naszego organizmu, w szczególności jeżeli chodzi o naszą odporność czy proces leczenia i regeneracji.

Dlaczego mikrobiom jest ważny dla organizmu post image

Odporność i choroby zakaźne – kluczowa rola mikrobiomu

W ramach projektu Human Microbiome Project odkryto, że każdy mikrobiom zawiera do 3,3 miliona unikalnych genów kodujących białka.  Ten rosnący obszar badań stale podkreśla znaczenie mikrobiomu i zakres jeg oddziaływania.  Jednym z ciągłych obszarów badań jest jego związek z odpornością. Obecnie przyjmuje się, że zrównoważony mikrobiom ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego rozwoju i funkcjonowania układu odpornościowego, co pomaga wyjaśnić, dlaczego 80% naszej odporności znajduje się w jelitach.  W 2018 r. naukowcy Libertucci i Young przedstawili nową funkcję mikrobioty: zdolność do kształtowania podatności na choroby zakaźne i ich skutki.

Zdrowa mikrobiota ma za zadanie przeciwdziałać rozwojowi, utrzymywaniu się i późniejszemu zakażeniu przez obce mikroorganizmy (odporność na kolonizację). Nasza rodzima mikrobiota hamuje bezpośrednio wszelkie patogeny za pomocą zawartych w sobie mechanizmów ochronnych, a pośrednio pomaga poprzez sygnalizowanie obrony układowi odpornościowemu gospodarza.  

Rola układu odpornościowego związanego z błoną śluzową jelit (GALT)

Układ odpornościowy błony śluzowej jelit odgrywa w tym kluczową rolę. Jego mechanizmy obronne obejmują: wydzielanie peptydów przeciwdrobnoustrojowych (AMP) oraz dynamiczną i adaptacyjną produkcję ukierunkowanych immunoglobulin w odpowiedzi na zagrożenia patogenne. Obecnie wiadomo, że skład bakteryjny naszego mikrobiomu ma bezpośredni wpływ na wszystkie te elementy. 

Połączenia białkowe, od których jakości zależy szczelność bariery jelitowej, mogą zostać upośledzone w obecności niektórych bakterii, takich jak C. difficile czy Yersinia enterocolitica.  Ilość mucyny, głównego składnika naszej warstwy śluzu, wzrasta w przypadku niektórych komensali, takich jak E. coli, ale ulega degradacji w obecności chociażby C. difficile.  Produkcja AMP przez zwiększana przez niektóre komensale, takie jak Bacteroides thetaiotaomicron i Bifidobacterium breve, a także w obecności krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych (SCFA). Wydzielane przez komórki śluzówki jelitowej AMP-y (peptydy przeciwdrobnoustrojowe) są częścią naszego wrodzonego układu odpornościowego Chronią nabłonki przez wiązanie i uszkadzanie błon komórkowych patogenów bakteryjnych oraz hamowanie replikacji wirusów.  Kolejną wrodzoną obroną immunologiczną są wydzielnicze przeciwciała IgA, których wydzielanie również zależy od prawidłowo funkcjonującego mikrobiomu i może się ono zwiększać w obecności niektórych bakterii komensalnych, takich jak Lactobacillus reuteri.   

Tworzenie ukierunkowanej odpowiedzi immunologicznej

Nasza ukierunkowana obrona adaptacyjna przed patogenami odbywa się poprzez produkcję komórek wytwarzających przeciwciała (APC).  Limfocyty T i B namnażają się w obszarze zwanym kępkami Peyera, znajdującym się w jelicie krętym i należącymi do GALT.  Komensalne mikroorganizmy jelitowe są niezbędne zarówno w procesie dojrzewania tych wtórnych narządów limfatycznych, jak i w ostrzeganiu ich, gdy muszą zwrócić uwagę na nadchodzące zagrożenie.

Oznacza to, że wszelkie zakłócenia w mikrobiomie mogą skutkować zmienioną odpornością i zwiększoną podatnością na infekcje.  Na przykład podawanie antybiotyków może znacząco zubożyć mikrobiom i predysponować do zakażenia C. difficile.   Upośledzona funkcjonalność barier ochronnych może umożliwić uwalnianie do krwiobiegu lipopolisacharydów (LPS), strukturalnego składnika błon komórkowych bakterii gram-ujemnych, co może stale aktywować nasz układ odpornościowy i prowadzić do przewlekłego stanu zapalnego o niskim stopniu nasilenia, który obserwuje się w wielu schorzeniach.

Jeśli chodzi o wirusy, interakcje między nimi a komensalną mikrobiotą nie są tak jasne. Wiemy, że u zdrowych osób występują grupy wirusów, które nie są patogenne, zwane wiromem ludzkim.  Wirusy te wykorzystują mechanizmy unikania, aby umożliwić tolerancję układu odpornościowego (strategia wykorzystywana niestety również przez wirusy chorobotwórcze) i mogą modulować odpowiedź immunologiczną.

Ochronna rola bakterii

Wykazano, że część bakterii chroni przed pewnymi patogenami wirusowymi.  Bakterie z rodzaju Lactobacillus hamują rozwój norowirusa u myszy, a Bifidobacterium breve – rotawirusa.  Mikrobiota jelitowa może również uruchamiać mechanizmy ochrony przeciwwirusowej na poziomie dystalnym, np. w płucach.  Wykazano, że probiotyki jelitowe, takie jak Lactobacillus paracasei i plantarum, wpływają na reakcje zapalne podczas infekcji wirusem grypy.  Jest to dość nowa dziedzina badań, która bez wątpienia przyspieszy wraz z pojawieniem się COVID-19.

Optymalizacja obrony mikrobiologicznej

Tak więc, aby zoptymalizować funkcjonowanie naszego mikrobiomu w celu ochrony nas w przypadku choroby zakaźnej, istnieje wiele rzeczy, które wszyscy możemy zrobić.  Zminimalizowanie spożycia alkoholu, rzucenie palenia i radzenie sobie ze stresem będą miały naprawdę pozytywny wpływ.  Jeśli chodzi o dietę, badania wskazują, że musimy rozszerzyć naszą dietę o różnorodne pokarmy roślinne i zmniejszyć spożycie tłuszczów nasyconych. 

Istnieją także pewne cele terapeutyczne, które możemy wykorzystać: modulowanie mikrobiomu za pomocą ukierunkowanych probiotyków, prebiotyków i polifenoli; zwiększanie poziomu wydzielniczej IgA i zwiększanie produkcji mucyny. 

Stosowanie probiotyków, prebiotyków i polifenoli.

Wykazano, że niektóre probiotyki wzmacniają barierę ochronną.  Jedno z badań z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo z użyciem MegaSporeBiotic wykazało, że 30-dniowa suplementacja może zmniejszyć endotoksemię z nieszczelnego jelita po posiłku wysokotłuszczowym o 45%, a także znacznie obniża poziom cytokin zapalnych.  (McFarlin et al., 2017) Wiele probiotyków ma trudności z przetrwaniem trudnego etapu przechodzenia przez żołądek, ale zarodniki mogą i potrafią, dostać się do jelit w pełni zdolne do życia, aby mieć bardziej trwały i stabilny efekt. Badania te sugerują, że zarodniki były w stanie wzmocnić integralność wyściółki jelitowej, utrzymując endotoksyny z dala od krwiobiegu.

Innym sposobem na korzystną modyfikację mikrobiomu jest ukierunkowanie wzrostu kluczowych gatunków, takich jak Akkermansia municiphilia i Faecalibacterium prausnitzii, a także Bifidobacteria, za pomocą starannie dobranych prebiotyków składających się z opracowanych oligosacharydów. Wykazano, że kluczowe gatunki (Keystone bacteria) pomagają utrzymać równowagę mikrobiomu, a także poprawiają funkcjonowanie ścisłych połączeń między komórkami jelita.

Inne badania podkreśliły znaczenie polifenoli (PP) i ich metabolitów w modulacji mikrobiomu i funkcji bariery poprzez działanie przeciwdrobnoustrojowe, antyoksydacyjne, przeciwzapalne i antyproliferacyjne, zarówno na poziomie jelitowym, jak i ogólnoustrojowym.  Mogą one poprawić skład mikrobioty, a także przeciwdziałać reakcjom prooksydacyjnym i/lub prozapalnym.

Ochrona błony śluzowej jelit

Skuteczne może być również zwiększenie wydzielania immunoglobulin, które wiążą i neutralizują toksyny w świetle i błonie śluzowej, zanim jeszcze dotrą one do nabłonka jelitowego.  Wykazano, że składniki odżywcze mają pozytywny wpływ na ich produkcję i wydzielanie, w tym niezbędne kwasy tłuszczowe omega, glutation, glicyna, fosfatydylocholina, witamina C, cynk i siara.

Innym podejściem jest zwiększenie produkcji mucyny w celu wzmocnienia warstwy śluzu wyściełającej śródbłonek jelita.  Składniki odżywcze, które wykazały, że to robią, obejmują aminokwasy L-treoninę, L-serynę, L-prolinę i L-cysteinę, gdzie w jednym badaniu na szczurach ich suplementacja zwiększyła produkcję o 95%. Są one dostępne w naszym suplemencie MegaMucosa

Podsumowanie

Podsumowując, nasz mikrobiom odgrywa kluczową rolę w tym, jak każdy z nas zareaguje na chorobę zakaźną. Jednakże, istnieją kroki, jak opisano powyżej, które możemy podjąć, aby wzmocnić naszą funkcję odpornościową.

Tekst został przetłumaczony na polski przez Novolabs z oryginalnego tekstu autorstwa Karen Jones, która jest praktykującym zarejestrowanym terapeutą żywieniowym BANT, który oferuje edukację i wsparcie praktyków pracujących z produktami Microbiome Labs.

Źródła:

  1. Abeles, S. & Pride, D. (2014) Molecular Bases and Role of Viruses in the Human Microbiome. Journal of Molecular Biology. [Online] 426 (23), 3892-3906.
  2. Amon, P. & Sanderson, I. (2017) What is the microbiome. Archives of Disease in Childhood – Education and Practice.  (102), 257-260.
  3. Bernardi, S. et al. (2019) Polyphenols and Intestinal Permeability: Rationale and Future Perspectives. Journal of Agricultural and Food Chemistry. [Online] 68 (7), 1816-1829.
  4. Chelakkot, C. et al. (2018) Akkermansia muciniphila-derived extracellular vesicles influence gut permeability through the regulation of tight junctions. Experimental & Molecular Medicine. [Online] 50 (2), e450-e450.
  5. Domínguez-Díaz, C. et al. (2019) Microbiota and Its Role on Viral Evasion: Is It With Us or Against Us?. Frontiers in Cellular and Infection Microbiology. [Online] 9 (256), .
  6. Faure, M. et al. (2006) Specific Amino Acids Increase Mucin Synthesis and Microbiota in Dextran Sulfate Sodium–Treated Rats. The Journal of Nutrition. [Online] 136 (6), 1558-1564.
  7. Jernberg, C. et al. (2007) Long-term ecological impacts of antibiotic administration on the human intestinal microbiota. The ISME Journal. [Online] 1 (1), 56-66.
  8. Krishnan, K. (2020) Episode 87: Corona Virus Update with Kiran Krishnan, Virology and Molecular Medicine Scientist – Pain Free & Strong Radio with Dr. Tyna Moore [online].
  9. Lawley, T. & Walker, A. (2012) Intestinal colonization resistance. Immunology. [Online] 138 (1), 1-11.
  10. Libertucci, J. & Young, V. (2018) The role of the microbiota in infectious diseases. Nature Microbiology. [Online] 4 (1), 35-45.
  11. McFarlin, B. et al. (2017) Oral spore-based probiotic supplementation was associated with reduced incidence of post-prandial dietary endotoxin, triglycerides, and disease risk biomarkers. World Journal of Gastrointestinal Pathophysiology. [Online] 8 (3), 117.
  12. Wampach, L. et al. (2017) Colonization and Succession within the Human Gut Microbiome by Archaea, Bacteria, and Microeukaryotes during the First Year of Life. Frontiers in Microbiology. [Online] 8.